1405 1405 2 0 0

Investigating the 10-year trend of the relationship between the Misery Index and the Socio-demographic Index (SDI) with the occurrence of suicide, suicide and violence in Ilam province between 2012-2021 بررسی روند ده ساله رابطه ی شاخص فلاکت ( Misery Index) و شاخص دموگرافیکی- اجتماعی (Socio-demographic Index SDI) با بروز اقدام به خودکشی، خودکشی و خشونت در استان ایلام در فاصله سالهای 1400-1391 2 1 در حال سالیان اخیر استفاده از شاخص های مرکب به منظور بررسی های اپیدمیولوژیک بیماریها رواج پیدا کرده است با استفاده از شاخص های مرکب بطور همزمان تعداد بیشتری از متغیرها استاندارد شده با یک هدف خاص بکار برده می شوند که درنتیجه همگرایی آنها سبب اعتبار بیشتر داده ها و نتایج می شود.  شاخص های فلاکت  که مرکب از میزان تورم سالیانه و نرخ بیکاری است و شاخص دموگرافیکی - اجتماعی که خود مرکب از 3 عامل میزان درآمد سرانه، میانگین سال های تحصیل افراد بالای 15سال در یک جامعه و نرخ باروری است. در کنار این شاخص های مرکب متغییرهای خودکشی و خشونت همیشه از شرایط اقتصادی جامعه تاثیر می پذیرند و همیشه این تاثیرپذیری در محافل علمی مورد بحث قرار می گیرد بدلیل شیوع بالای خودکشی و خشونت در استان های غربی و همچنین نبود پاسخ روشن و مستند مبنی بر اثر این شاخص ها بر روی خودکشی و خشونت در بررسی متون صورت گرفته توسط نویسندگان، لذا در این مطالعه نویسندگان به بررسی رابطه  شاخصهای SI و SDI  با میزان خودکشی و خشونت  در یک روند 10ساله خواهند پرداخت. 0 0 2020/12/21 1399/10/1 2021/01/13 1399/10/24 یوسف ویسانی Yousef Veisani مرکز تحقیقات آسیب‌های روانی و اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران yousefveisani@gmail.com فتح اله محمدیان Fathola Mohamadian مرکز تحقیقات آسیب‌های روانی و اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران mobinmohamadian@yahoo.com شاخص فلاکت شاخص اقتصادی - اجتماعی خودکشی ## ##

Determining the burden of disease DALY (Disability-adjusted life year) due to suicide in Ilam province between 2011-2021 تعیین بار بیماری (سالهای زندگی توام با ناتوانی) ناشی از خودکشی در استان ایلام در فاصله سالهای 1400-1391 2 1 محاسبه سالهای از دست رفته عمر و بار بیماریهای ناشی ازخودکشی می تواند جایگاه خودکشی در بین سایر دلایل مرگ را نشان دهد نتایج این بررسی تصویر روشنی از وضعیت مرگ‌های ناشی از خودکشی در استان ایلام و لرستان طی دوره‌های زمانی 1400-1391 بدست خواهد داد. بی شک، شناخت و شناسایی عوامل مؤثر بر مرگ زودرس افراد زمینه‌ای مناسبی برای جلوگیری از بحران‌های اجتماعی فراهم می کند و بستر مناسبی برای اولویت‌بند‌ی‌های سلامت، سیاست‌گذاری مناسب در حوزه‌ی بهداشت، توسعه منابع مالی، چشم‌اندازهای بلندمدت برای توسعه سطح سلامت روانی اجتماعی و حفظ تعادل و نظم در جامعه فراهم می‌سازد. لذا هدف از مطالعه ی حاضر تعیین بار بیماری (سالهای از دست رفته عمر) YLLو (سالهای زندگی توام با ناتوانی) DALY ناشی خودکشی در استان ایلام در فاصله سالهای 1400-1391است 0 0 2020/12/212021/05/26 1400/3/5 2021/01/132021/06/7 1400/3/17 یوسف ویسانی Yousef Veisani مرکز تحقیقات آسیب‌های روانی و اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران yousefveisani@gmail.com فتح اله محمدیان Fathola Mohamadian مرکز تحقیقات آسیب‌های روانی و اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران mobinmohamadian@yahoo.com ماندانا ساکی mandana saki مرکز تحقیقات آعوامل اجتماعی موثر بر سلامت ایران mandana_saki@yahoo.com مسعود بهزادی فر Maseod behzadifar مرکز تحقیقات آعوامل اجتماعی موثر بر سلامت ایران behzadifar@lums.ac.ir سالهای از دست رفته عمر خودکشی سالهای زندگی توام با ناتوانی ##1. معتمدی، سید هادی (1386). اولویت‌بندی آسیب‌ها و مسائل اجتماعی در ایران، فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، سال ششم، شماره ##2. افخمی عقدا، محمد؛ نعیم یاوری، مجید؛ ملک ثابت، حمزه؛ مهر پروری، امیر هوشنگ؛ فلاحتی، مریم؛ لائح، محدیه (1395). بررسی رابطه آسیب‌های اجتماعی با کیفیت زندگی در شهر یزد، مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، دوره 24، شماره 3، خرداد 1395، صص 250-241.##3. تیموری ارشد، رضا (1389). بررسی تأثیر دوام ازدواج منجر به طلاق در شهرستان‌های ایران، پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد، دانشکده‌ی اقتصاد و علوم اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان.##4. Hank, K., & Wagner, M. (2013). Parenthood, marital status, and well-being in later life: Evidence from share.Social Indicators Research, 114, 639–653.##5. Kamp Dush, C. M. (2013). Marital and cohabitation dissolution and parental depressive symptoms in fragile families. Journal of Marriage and Family, 75, 91–109.##6. Simon, R. W. (2002). Revisiting the relationships among gender, marital status, and mental health. American Journal of Sociology, 107, 1065–1096.##7. Simon, R. W. (2014). Twenty years of the sociology of mental health: The continued significance of gender and marital status for emotional well-being. In R. J. Johnson, R. J. Turner, & B. G. Link (Eds.), Sociology of mental health: Selected topics from forty years, 1970s–2010s (pp. 21–51). Dordrecht, the Netherlands: Springer.##8. Waite, L. J. (1995). Does marriage matter? Demography, 32, 483–507.##9. Williams, K. (2003). Has the future of marriage arrived? A contemporary examination of gender, marriage, and psychological well-being. Journal of Health and Social Behavior, 44, 470–487##10. Leopold, T., & Kalmijn, M. (2016). Is divorce more painful when couples have children? Evidence from long-term panel data on multiple domains of well-being. Demography, 53(6), 1717-1742.##11. کیانی، غلامحسین؛ مؤید فر، رزیتا؛ رزاقی، محمدرضا (1396). برآورد تمایل به پرداخت افراد جامعه برای کاش آسیب‌های اجتماعی (مطالعه موردی اعتیاد به مواد مخدر اصفهان)، پژوهش‌های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی، دوره 6، شماره 4، شماره پیاپی 19، ص 18-1.##12. شکرزاده، محمد؛ یزدانی چراتی، جمشید؛ پور حسین، مسعود؛ آماده جویباری، نرگس (1393). بررسی اپبدمیولوژی مرگ ومیر ناشی از سوء مصرف مواد مخدر در اجساد ارجاعی به اداره کل پزشکی قانونی استان مازندران، مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران، دوره بیست و چهارم، شماره 115، مرداد 1393، صص 127-122.##13. عطاران، سعید؛ کوهستانی، لاله؛ زهرا، عرفانیان طالعی نوغان، حجازی؛ سید آریا؛ فتوت، اکرم؛ بنی هاشمی، سیده زهره (1396). بررسی میزان شیوع ابتلا به اختلال روان‌پزشکی در مرتکبین به قتل ارجاع شده به کمیسیون روان‌پزشکی پزشکی قانونی خراسان رضوی از سال 1392 تا 1393، مجله پزشکی قانونی ایران، دوره 23، شماره 1، بهار 1396، صص 24-17.##14. سازمان ثبت احوال کشور (1396). سالنامه آمار‌های جمعیتی 1395، تابستان 1396.##15. یراقی، احمد؛ ایزدی مود، نسترن؛ آکوچیکان، شهلا؛ معصومی، غلامرضا؛ نادر الاصلی، محبوبه؛ احمدلو، حسین؛ دوروشی، غلامعلی (1393). مقایسه برخی عوامل مرتبط با خودکشی در میان خانم‌های خانه‌دار و شاغل اقدام کننده به خودکشی، مجله علمی پزشکی قانونی، دوره 20، شماره 2، تابستان 1393، 53-47.##16. خورشیدی، علی؛ یاسمی، محمدتقی؛ اساسی، نازیلا؛ زمانی، قاسم (1383). تعیین بار ناشی از رفتارهای خودکشی در استان ایلام، فصلنامه پایش، سال سوم، شماره چهارم، ص 264-257.##17. قادر زاده، امید؛ پیری، کوهیا‌ر (1393). برساخت اجتماعی خودکشی: ارائه یک نظریه مبنایی، پژوهشنامه مددکاری اجتماعی، دوره 1، شماره 2، ص 121-95.##18. یاوری، پروین؛ ابدی، علیرضا، محرابی، یدالله (1382). اپیدمیولوژی علل مرگ‌ومیر و روند تغییرات آن در سال‌های 1358 تا 1380 در ایران، مجله پژوهشی حکیم، دوره‌ ششم، شماره سوم.##19. خورشیدی، علی؛ قاسمی، محمد تقی؛ اساسی، نازیلا؛ زمانی، قاسم (1383). تعیین بار ناشی از خودکشی در استان ایلام، فصلنامه پایش، سال سوم، شماره چهارم، پاییز 1383، صص 264-257.##20. Samaneh, A., Samaneh, A., Hamid, S., Ardeshir, K., & Khosro, G. (2012). Years of Potential Life Lost Due to Unintentional Drowning Mortality in Mazandaran Province, Iran. World Applied Sciences Journal, 20(10), 1433-1438.##19. جمشید زاده، فرخ لقا؛ رفیعی، حسن؛ یاسمی، تقی؛ رحیمی، سید علی سینا؛ اعظم، کمال (). روند خودکشی و اقدام به خودکشی در استان ایلام، فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، سال سوم، شماره 12. ##20. فقیهی، فرشته؛ جعفری، ناهید؛ اکبری ساری، علی؛ نجات، سحرناز؛ حسین زاده میلانی، مریم (1394). بررسی و تحلیل میزان و علل مرگ‌ومیر در طی پنج سال در استان قزوین، مجله پزشکی قانونی ایران، دوره 21، شماره 1، بهار 1394، صص 42-35.##21. خزایی، حبیب‌الله؛ پرویزی فرد، علی اکبر (1382). بررسی ویژگی‌های جمعیت‌شناختی و ارزیابی وضعیت روان اقدام کنندگان به خودکشی (تبریز 1380)، فصلنامه علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، سال هفتم، شماره سوم، پاییز 1382.##22. کاظمی پور، شهلا (1382). بررسی سطح، علل و عوامل تعیین کننده‌ی مرگ‌ومیر تهران بزرگ در سال 1375، نامه علوم اجتماعی، شماره 21، مهر 1382، صص 30-1.##23. حسین‌پور، مهناز؛ غفاری، سید محمد؛ مهرابی زاده هنرمند، مهناز (1383). بررسی اقدام به خودکشی نوجوانان ارجاع شده به بیمارستان گلستان اهواز در سال 80-79، مجله علمی پزشکی اهواز، شماره چهل‌ویک، شهریور ماه 1383.##24. صرامی، حمید (1393). بررسی علل مرگ و قتل ناشی از اعتیاد، قاچاق مواد مخدر و روان‌گردان‌ها، فصلنامه سلامت اجتماعی و اعتیاد، دوره‌ی 1، شماره‌ی 1، بهار 1393.##24.Heirigs, M. H., DeLisi, M., Fox, B., Dhingra, K., & Vaughn, M. G. (2018). Psychopathy and suicidal thoughts and behaviors revisited: results from a statewide population of institutionalized youth. International journal of offender therapy and comparative criminology, 0306624X18812533.##25. Aragón, T. J., Lichtensztajn, D. Y., Katcher, B. S., Reiter, R., & Katz, M. H. (2008). Calculating expected years of life lost for assessing local ethnic disparities in causes of premature death. BMC public health, 8(1), 116.##26. Wahlbeck, K., Westman, J., Nordentoft, M., Gissler, M., & Laursen, T. M. (2011). Outcomes of Nordic mental health systems: life expectancy of patients with mental disorders. The British Journal of Psychiatry, 199(6), 453-458.##27. Shetabi, H. R., Rostami, S., Mohammadi, M., Cheleii, M., Saedi, L., Nasab, S. A., & GolAnbari, S. Z. (2017). An epidemiological study of suicide attempts and to determine the correlation between attempted suicide causes and demographic characteristics of people in Kermanshah Province during a year. WORLD FAMILY MEDICINE, 15(7), 68-73##28. WHO | Global Health Observatory | Map Gallery WHO; [15th June 2015]. Available from: http://gamapserver.who.int/mapLibrary/app/searchResults.aspx.##29. Värnik P. Suicide in the World. International Journal of Environmental Research and Public Health. 2012;9(3):760-71.##30. Ahmed N, Andersson R. Unintentional injury mortality and socio-economic development among 15–44-year-olds. Public Health. 2000;114(5):416-22.##31. بازیار جعفر، دل پیشه علی، سایه میری کوروش، اسماعیل نسب نادر. اپیدمیولوژی خودسوزی در استان ایلام در سال های ۱۳۸۹ تا ۱۳۹۳ . مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی ایلام. ۱۳۹۵; ۲۴ (۵) :۱۰۹-۱۱۷ ##

The effect of theory-based education program on preventive behavior related to covid-19 disease in elders of Ilam city بررسی تاثیر برنامه آموزشی نظریه محور بر رفتار پیشگیری کننده کووید-19 در سالمندان شهر ایلام 2 1 کووید-19، ویروسی بسیار واگیردار با قابلیت انتقال مستقیم و غیر مستقیم است. در صورت عدم پیشگیری، تعداد مبتلایان آن به صورت تصاعدی افزایش خواهد یافت. بروز این بیماری با مشاهده اولین مورد آن در دسامبر 2019 در ووهان چین آغاز شد. سازمان بهداشت جهانی در 11 مارس 2020، آن را به عنوان یک بیماری همه گیر اعلام کرد. 20٪  افراد مبتلا (اغلب افراد مسن(65 سال به بالا) و کسانی که بیماری زمینه‌ای دارند) علائم تنفسی را به صورت بحرانی و شدید تجربه می‌کنند و بیشتر در معرض مرگ هستند. اولین گزارش ابتلا به کرونا در ایران با فوت دو بیمار در شهر قم در تاریخ 12 فوریه 2020، منتشر شد.  ایران یک کشور سالمند به حساب می‌آید. در نتیجه توجه به این گروه سنی در ایران در مورد شیوع ویروس کووید-19 از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این مطالعه طی 2 مرحله اجرا می شود. مرحله اول، یک مطالعه مقطعی( توصیفی ـ تحلیلی) است که با هدف تعیین توان پیشبینی کنندگی سازه‌های الگو، با حجم نمونه حداقل 180 نفر، اجرا می‌شود. ابتدا شهر ایلام به چهار بخش تقسیم می‌شود؛ سپس به صورت تصادفی دو منطقه و مجددا بصورت تصادفی از هر منطقه یک مرکز جامع سلامت جهت نمونه گیری به صورت در دسترس از بین سالمندانی که در مراکز دارای پرونده هستند انتخاب می‌شوند. پرسشنامه مربوط به سازه‌های الگوی اعتقاد بهداشتی به صورت تلفنی توسط سالمندان شهر ایلام تکمیل می‌شود. سپس با استفاده از نرم افزار آماری SPSS نسخه 25 توانایی پیشگویی ‌کنندگی سازه‌های الگو اندازه‌ گیری شده و با استفاده از نتایج، مداخله آموزشی طراحی می‌شود. مرحله دوم: این مرحله از نوع مطالعه نیمه تجربی است، که هدف آن بررسی تاثیر مداخله آموزشی بر اساس الگوی اعتقاد بهداشتی، روی رفتار پیشگیری کننده سالمندان شهر ایلام در مورد بیماری کووید-19 است. در این مرحله دو منطقه دیگر شهر ایلام که به صورت تصادفی کنار گذاشته شده بودند، جهت مداخله مورد استفاده قرار می گیرند؛ در این مرحله نیز به صورت تصادفی، یک مرکز از هر منطقه انتخاب شده و به صورت تصادفی، یکی از مراکز به عنوان گروه آزمون و مرکز دیگر به عنوان گروه شاهد انتخاب می‌شود. در این مرحله فهرست سالمندان از سامانه سیب استخراج شده و به روش تصادفی منظم  برای شرکت در مطالعه انتخاب می‌شوند. حجم نمونه برای هر گروه 56 نفر برآورد شد. پس از انتخاب نمونه و هماهنگی‌های لازم، پرسشنامه توسط واحدهای پژوهش (سالمند) به صورت پیش آزمون و تلفنی تکمیل خواهد شد. سپس مداخله آموزشی که با توجه به پیچیدگی های خاص گروه هدف عمدتاً مالتی مدیا هستند، در گروه آزمون آغاز می شود. فایل‌های مربوط به گروه مذکور در اپلیکیشن واتس آپ و در گروهی که به طور اختصاصی برای این پژوهش طراحی شده است، به اشتراک گذاشته می‌شوند. مداخله به مدت یک ماه اجرا می‌شود. سپس یک ماه پس از اجرای مداخله آموزشی، مجددا همان پرسشنامه‌ها توسط شرکت کنندگان به صورت تلفنی تکمیل می شود. در نهایت با توجه به اهمیت آموزش در حفظ سلامت سالمندان و تاثیر آموزش برنامه ریزی شده و مبتنی بر مدل‌ها و الگو‌های بهداشتی، در پیشگیری از بیماری‌ها؛ این پژوهش با هدف تعیین تاثیر برنامه آموزشی نظریه محور بر رفتار پیشگیری کننده کووید-19 در سالمندان شهر ایلام طراحی شده است. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/16 1399/9/26 2021/01/132021/06/72021/06/20 1400/3/30 رضا جوروند Reza Jorvand گروه آموزشی بهداشت عمومی و آموزش بهداشت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران rezajorvand@yahoo.com محمود طاووسی Mahmoud Tavousi ایران tavousi@acecr.ac.ir صنم امیری sanam amiri ایران amiri.sanam591@gmail.com کووید-19 مدل اعتقاد بهداشتی سالمندان مداخله برنامه آموزشی 1. Coronaviridae Study Group of the International Committee on Taxonomy of Viruses. The species Severe acute respiratory syndrome-related coronavirus: classifying 2019-nCoV and naming it SARS-CoV-2. Nat Microbiol. 2020;5(4):536-44.##2. Vannabouathong C, Devji T, Ekhtiari S, Chang Y, Phillips SA, Zhu M, et al. Novel Coronavirus COVID-19: Current Evidence and Evolving Strategies. J Bone Joint Surg Am. 2020;102(9):734-44.##3. Shahnazi H, Ahmadi-Livani M, Pahlavanzadeh B, Rajabi A, Hamrah MS, Charkazi A. Assessing Preventive Health Behaviors from COVID-19 Based on the Health Belief Model (HBM) among People in Golestan Province: A Cross-Sectional Study in Northern Iran [PREPRINT (Version 1)]. Research Square. 2020.##4. Cascella M, Rajnik M, Cuomo A, Dulebohn SC, Di Napoli R. Features, Evaluation and Treatment Coronavirus (COVID-19). StatPearls. Treasure Island, FL: StatPearls; 2020.##5. Chan JF, Yuan S, Kok KH, To KK, Chu H, Yang J, et al. A familial cluster of pneumonia associated with the 2019 novel coronavirus indicating person-to-person transmission: a study of a family cluster. Lancet. 2020;395(10223):514-23.##6. Zhao S, Lin Q, Ran J, Musa SS, Yang G, Wang W, et al. The basic reproduction number of novel coronavirus (2019-nCoV) estimation based on exponential growth in the early outbreak in China from 2019 to 2020: A reply to Dhungana. Int J Infect Dis. 2020;94:148-50.##7. Matrajt L, Leung T. Evaluating the Effectiveness of Social Distancing Interventions to Delay or Flatten the Epidemic Curve of Coronavirus Disease. Emerg Infect Dis. 2020;26(8):1740-8.##8. Roy D, Tripathy S, Kar SK, Sharma N, Verma SK, Kaushal V. Study of knowledge, attitude, anxiety & perceived mental healthcare need in Indian population during COVID-19 pandemic. Asian J Psychiatr. 2020;51:102083.##9. WHO. Coronavirus disease (COVID-2019) situation reports WHO; 2020 [cited 2020 2020 August, 3]. Available from: https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/situation-reports.##10. WHO. WHO Coronavirus Disease (COVID-19) Dashboard: WHO,; 2020 [cited 2020 2020 August, 3]. Available from: https://covid19.who.int.##11. Farnoosh G, Alishiri G, Hosseini Zijoud SR, Dorostkar R, Jalali Farahani A. [Understanding the Severe Acute Respiratory Syndrome Coronavirus 2 (SARS-CoV-2) and Coronavirus Disease (COVID-19) Based on Available Evidence - A Narrative Review] (in Persian). Journal of Military Medicine. 2020;22(1):1-11.##12. WHO. Coronavirus: WHO; 2020 [cited 2020]. Available from: https://www.who.int/health-topics/coronavirus#tab=tab_1.##13. North Health Center. [Elderly Health Program] (in Persian): Shahid Beheshti University; 2020. Available from: http://shomal.sbmu.ac.ir/index.jsp?fkeyid=&siteid=202&pageid=16713.##14. Li Q, Guan X, Wu P, Wang X, Zhou L, Tong Y, et al. Early Transmission Dynamics in Wuhan, China, of Novel Coronavirus-Infected Pneumonia. N Engl J Med. 2020;382(13):1199-207.##15. The Novel Coronavirus Pneumonia Emergency Response Epidemiology Team. Vital Surveillances: The Epidemiological Characteristics of an Outbreak of 2019 Novel Coronavirus Diseases (COVID-19) — China, 2020. China CDC Weekly. 2020;2(8):113-22.##16. Hanson JA, Benedict JA. Use of the Health Belief Model to examine older adults' food-handling behaviors. Journal of nutrition education and behavior. 2002;34 Suppl 1:S25-30.##17. Harper CA, Satchell LP, Fido D, Latzman RD. Functional Fear Predicts Public Health Compliance in the COVID-19 Pandemic. International journal of mental health and addiction. 2020:1-14.##18. Betsch C. How behavioural science data helps mitigate the COVID-19 crisis. Nature human behaviour. 2020;4(5):438.##19. Lin Y, Hu Z, Alias H, Wong LP. Influence of Mass and Social Media on Psychobehavioral Responses Among Medical Students During the Downward Trend of COVID-19 in Fujian, China: Cross-Sectional Study. J Med Internet Res. 2020;22(7):e19982.##20. Mallmann DG, Galindo Neto NM, Sousa Jde C, de Vasconcelos EM. Health education as the main alternative to promote the health of the elderly. Ciencia & saude coletiva. 2015;20(6):1763-72.##21. Charkazy A, Kochaki GM, Badeleh MT, Gazi S, Ekrami Z, Bakhsha F. The effect of education on nurse's staff knowledge, attitude and practice toward hypertension [in Persian]. J Gorgan Unive Med Sci. 2007;9(1):43-8.##22. Taheriniya A, Ebrahimpuriyan L, Mohsenzadeh Y. Effect of education on knowledge and performance of activity in patients with myocardial infarction: Health Belief Model [in Persian]. Alborz Univ Med J. 2013;2(1):33-8.##23. Abedi P, Huang Soo Lee M, Kandiah M, Yassin Z, Shojaeezade D, Hosseini M. Lifestyle change using the Health Belief Model to improve cardiovascular risk factors among postmenopausal women [in Persian]. Health Res J. 2011;7(1):127-37.##24. Safari M, Heidarnia A, Ghofranipour F, Pakpour Haji Agha A, Shojaeezade D. Theories, models and methods of health education and health promotion [in Persian]. Tehran, Iran: Asar Sobhan; 2014. 236 p.##25. Mo PKH, Wong CHW, Lam EHK. Can the Health Belief Model and moral responsibility explain influenza vaccination uptake among nurses? J Adv Nurs. 2019;75(6):1188-206.##26. Khorsandi M, Fekrizadeh Z, Roozbahani N. Investigation of the effect of education based on the health belief model on the adoption of hypertension-controlling behaviors in the elderly. Clinical interventions in aging. 2017;12:233-40.##27. Wardle J, Sutton S, Williamson S, Taylor T, McCaffery K, Cuzick J, et al. Psychosocial influences on older adults' interest in participating in bowel cancer screening. Preventive medicine. 2000;31(4):323-34.##28. Amirzadeh Iranagh J, Motalebi SA, Mohammadi F. A theoretically based behavioral nutrition intervention for elderly women: A cluster randomized controlled trial. Int J Gerontol. 2018;12(2):127-32.##29. Li J-B, Yang A, Dou K, Wang L-X, Zhang M-C, Lin X-Q. Chinese public’s knowledge, perceived severity, and perceived controllability of the COVID-19 and their associations with emotional and behavioural reactions, social participation, and precautionary behaviour: A national survey [PREPRINT (Version 1)]. Research Square. 2020.##30. Wang R, Feng D, Wu R, Li Z, Long C, et al. The Recommended and Excessive Preventive Behaviors during the COVID-19 Pandemic: A Community-Based Online Survey in China. International journal of environmental research and public health. 2020;17(19).##31. Tong KK, Chen JH, Yu EW, Wu AMS. Adherence to COVID-19 Precautionary Measures: Applying the Health Belief Model and Generalised Social Beliefs to a Probability Community Sample. Applied psychology Health and well-being. 2020.##32. Park DY. Utilizing the Health Belief Model to predicting female middle school students' behavioral intention of weight reduction by weight status. Nutr Res Pract. 2011;5(4):337-48.##33. Zamani F, Faghihzadeh S, Sadeghi F. Application of Health Belief Model (HBM) on the prevention of poor nutrition in elementary students of Arak (2003-2004) [in Persian]. Behbood. 2007;11(4):352-67.##34. Sullivan KA, White KM, Young RM, Chang A, Roos C, Scott C. Predictors of intention to reduce stroke risk among people at risk of stroke: An application of an extended health belief model. Rehabilitation Psychology. 2008;53(4):505-12.##35. Quah SR. The health belief model and preventive health behaviour in Singapore. Soc Sci Med. 1985;21(3):351-63.##36. Dodel M, Mesch G. Cyber-victimization preventive behavior: A health belief model approach. Comput Human Behav. 2017;68:359-67.##37. Vadeboncoeur T, Bobrow BJ, Clark L, Kern KB, Sanders AB, Berg RA, et al. The Save Hearts in Arizona Registry and Education (SHARE) program: who is performing CPR and where are they doing it? Resuscitation. 2007;75(1):68-75.##38. Taylor AM. The Workshop. AJN. 1941;41(5):585-7.##39. Anbari AM, Hariri N. The role of Persian professional web-based social networks in knowledge sharing [in Persian]. NASTINFO. 2015;26(3):115-32.##40. Farshi M., Babatabar Darzi H., Mahmoudi H., Mokhtari Nouri J. Comparison of nursing care learning in air evacuation and transport by lecture and e-learning methods [in Persian]. Journal of Military Medicine. 2012;14(1):27-31.##41. Wilder-Smith A, Freedman DO. Isolation, quarantine, social distancing and community containment: pivotal role for old-style public health measures in the novel coronavirus (2019-nCoV) outbreak. J Travel Med. 2020;27(2).##42. Hajizadeh E, Asghari M. Methods and statistical analysis by looking at research methods in biological and health sciences [in Persian]. Tehran, Iran: Iranian Students Booking Agency; 2015.##43. Bruine de Bruin W, Bennett D. Relationships between initial COVID-19 risk perceptions and protective health behaviors: A national survey. Am J Prev Med. 2020;59(2):157-67.##44.Jimenez T, Restar A, Helm PJ, Cross RI, Barath D, Arndt J. Fatalism in the context of COVID-19: Perceiving coronavirus as a death sentence predicts reluctance to perform recommended preventive behaviors. SSM Popul Health. 2020;11:100615.##45. Clark C, Davila A, Regis M, Kraus S. Predictors of COVID-19 voluntary compliance behaviors: An international investigation. Glob Transit. 2020;2:76-82.##46. Pourhaji F, Delshad MH, Pourhaji F, Ghanbarizadeh SR, Azhdari Zarmehri H, Bazrafshan E, et al. Community responses during early phase of the COVID-19 epidemic: a cross-sectional study [PREPRINT]. medRxiv. 2020.##47. Nasir EF, Almahdi HA, alhag AK. Study of the Sudanese perceptions of COVID-19: Applying the Health Belief Model. medRxiv. 2020.##48. Lin Y, Hu Z, Alias H, Wong LP. Influence of mass and social media on psychobehavioral responses among medical students during the downward trend of COVID-19 in Fujian, China: Cross-sectional study. J Med Internet Res. 2020;22(7):e19982.##49. Carico RR, Jr., Sheppard J, Thomas CB. Community pharmacists and communication in the time of COVID-19: Applying the health belief model. Res Social Adm Pharm. 2020.##50. Porcheddu R, Serra C, Kelvin D, Kelvin N, Rubino S. Similarity in Case Fatality Rates (CFR) of COVID-19/SARS-COV-2 in Italy and China. J Infect Dev Ctries. 2020;14(2):125-8.##51. Ghinai I, McPherson TD, Hunter JC, Kirking HL, Christiansen D, Joshi K, et al. First known person-to-person transmission of severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 (SARS-CoV-2) in the USA. Lancet. 2020;395(10230):1137-44.##52. Maier BF, Brockmann D. Effective containment explains subexponential growth in recent confirmed COVID-19 cases in China. Science. 2020;368(6492):742-6.##53. Buldeo P, Gilbert L. Exploring the Health Belief Model and first-year students' responses to HIV/AIDS and VCT at a South African university. African journal of AIDS research : AJAR. 2015;14(3):209-18.##54. Jimenez T, Restar A, Helm PJ, Cross RI, Barath D, Arndt J. Fatalism in the context of COVID-19: Perceiving coronavirus as a death sentence predicts reluctance to perform recommended preventive behaviors. SSM - population health. 2020;11:100615.##55. Walrave M, Waeterloos C, Ponnet K. Adoption of a Contact Tracing App for Containing COVID-19: A Health Belief Model Approach. JMIR public health and surveillance. 2020;6(3):e20572.##56. Elgzar WT, Al-Qahtani AM, Elfeki NK, Ibrahim HA. COVID-19 Outbreak: Effect of an Educational Intervention Based on Health Belief Model on Nursing Students' Awareness and Health Beliefs at Najran University, Kingdom of Saudi Arabia. African Journal of Reproductive Health. 2020;24(2):78-86.## ##

The effect of physiological equivalent temperature index variations on suicide attempts, Ilam province, 2010-2020 بررسی تاثیر شاخص دمای معادل فیزیولوژیک بر میزان اقدام به خودکشی در استان ایلام در فاصله سالهای 1399-1390 2 1 ارتباط بین هوای پر استرس و سلامت انسان یک بحث پیچده محیطی، اجتماعی و پزشکی است. سناریوهای جوی مختلف بیانگر ان است که افزایش میانگین دما می تواند منجر به تغییرات عمده ای در فراوانی رخدادهای حرارتی مفرط گردد.  در یک فرد سالم و در یک محدوده حرارتی مشخص، یک سیستم تنظیم حرارتی کارآمد، بدن را قادر می سازد تا با استرسهای حرارتی محیط تطبیق یابد. آسایش حرارتی انسان از طریق پاسخهای حرارتی مناسب بدن مانند فعالیتهای فیزیکی- روانی، بدون آسیب، حفظ می گردد. دماهای خارج از این محدوده مشخص ( حرارت بالاو پایین)، بطور قابل ملاحظه ای سلامت انسان را به مخاطره می اندازند. حرارت بالا باعث استرس سیستم تنظیم حرارتی بدن می شود و ویسکوزیته و سطح کلسترول خون را بالا می برد. در مطالعات انجام شده در سایر کشورها (فنلاند) ارتباط شاخص دمای معادل فیزیولوزیک PET و خودکشی نشان داده شده و با توجه به اینکه مطالعه در ایران در رابطه با خودکشی صورت نگرفته و میزان موارد بالای اقدام به خودکشی در استان ایلام در 10 سال اخیر این مطالعه به منظور ارتباط بین شاخص دمای معادل فیزیولوزیک PET با میزان اقدام به خودکشی در استان ایلام انجام خواهد گرفت. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/30 1400/4/9 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/5 1400/4/14 یوسف ویسانی Yousef Veisani مرکز تحقیقات آسیب‌های روانی و اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران yousefveisani@gmail.com رحیم شرفخانی rahim sharafkhani دانشکده علوم پزشکی خوی ایران r_sharafkhani@yahoo.com فتح اله محمدیان Fathola Mohamadian مرکز تحقیقات آسیب‌های روانی و اجتماعی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران mobinmohamadian@yahoo.com شاخص دمای معادل فیزیولوژیک میزان اقدام به خودکشی ایلام ##1. Habib RR, El Zein K, Ghanawi J. Climate change and health research in the Eastern Mediterranean Region. Ecohealth. 2010;7(2):156-75.##2. Semenza JC, Menne B. Climate change and infectious diseases in Europe. The Lancet infectious diseases. 2009;9(6):365-75.##3. WHO. Global health risks: mortality and burden of disease attributable to selected major risks. ##. 2009: http://www.who.int/healthinfo/global_burden_disease/GlobalHealthRisks_report_full.##.##4. WHO E. Regional Office for the Eastern Mediterranean. Annual report of the Regional Director, 1 January–31,December 2008##http://www.emro.who.int/rd/annualreports/2008/pdf/annualreport_08.pdf. Accessed 2 March 10##5. Nastos PT, Matzarakis A. The effect of air temperature and human thermal indices on mortality in Athens, Greece. Theoretical and Applied Climatology. 2012;108(3-4):591-9.##6. Beniston M, Stephenson DB, Christensen OB, Ferro CA, Frei C, Goyette S, et al. Future extreme events in European climate: an exploration of regional climate model projections. Climatic Change. 2007;81(1):71-95.##7. Leone M, D’Ippoliti D, De Sario M, Analitis A, Menne B, Katsouyanni K, et al. A time series study on the effects of heat on mortality and evaluation of heterogeneity into European and Eastern-Southern Mediterraneancities: results of EU CIRCE project. Environ Health. 2013;12:55.##8. Montero J, Mirón I, Criado-Álvarez J, Linares C, Díaz J. Mortality from cold waves in Castile—La Mancha, Spain. Science of the total environment. 2010;408(23):5768-74.##9. Zanobetti A, O’Neill MS, Gronlund CJ, Schwartz JD. Susceptibility to mortality in weather extremes: effect modification by personal and small area characteristics in a multi-city case-only analysis. Epidemiology (Cambridge, Mass). 2013;24(6):809.##10. Ha J, Kim H, HajatS. Effect of previous-winter mortality on the association between summer temperature and mortality in South Korea. Environmental health perspectives. 2011;119(4):542.##11. Spinoni J, Lakatos M, Szentimrey T, Bihari Z, Szalai S, Vogt J, et al. Heat and coldwaves trends in the Carpathian Region from 1961 to 2010. International Journal of Climatology. 2015;35(14):4197-209.##12. Hansen J, Sato M, Ruedy R, Lo K, Lea DW, Medina-Elizade M. Global temperature change. Proceedings of the National Academy of Sciences. 2006;103(39):14288-93.##13. Vermeer M, Rahmstorf S. Global sea level linked to global temperature. Proceedings of the National Academy of Sciences. 2009;106(51):21527-32.##14. Alexander L, Zhang X, Peterson T, Caesar J, Gleason B, Klein Tank A, et al. Global observed changes in daily climate extremes of temperature and precipitation. Journal of Geophysical Research: Atmospheres. 2006;111(D5).##15. Kattenberg A, Giorgi F, Grassl H, Meehl G, Mitchell J, Stouffer R, et al. Climate models—projections of futureclimate. Climate Change 1995: The Science of Climate Change Contribution of Working Group I to the Second Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. 1996:285-357.##16. Huynen MM, Martens P, Schram D, Weijenberg MP, Kunst AE. The impact of heat waves and cold spells on mortality rates in the Dutch population. Environmental health perspectives. 2001;109(5):463.##17. Larsen U. Short‐term fluctuations in death by cause, temperature, and income in the United States, 1930–1985. Social biology. 1990;37(3-4):172-87.##18. Alberdi JC, Díaz J, Montero JC, Mirón I. Daily mortality in Madrid community 1986–1992: relationship with meteorological variables. European journal of epidemiology. 1998;14(6):571-8.##19. Kunst AE, Looman CW, Mackenbach JP. Outdoor air temperature and mortality in the Netherlands: a time-series analysis. American journal of epidemiology. 1993;137(3):331-41.##20. Rooney C, McMichael AJ, Kovats RS, Coleman MP. Excess mortality in England and Wales, and in Greater London, during the 1995 heatwave. Journal of epidemiology and community health. 1998;52(8):482-6.##21. Larsen U. The effects of monthly temperature fluctuations on mortality in the United States from 1921 to 1985. International journal of Biometeorology. 1990;34(3):136-45.##22. Bull G. The weather and deaths from pneumonia. The Lancet. 1980;315(8183):1405-8.##23. Group TE. Cold exposure and winter mortality from ischaemic heart disease, cerebrovascular disease, respiratory disease, and all causes in warm and cold regionsof Europe. The Lancet. 1997;349(9062):1341-6.##24. Grigorieva E, Matzarakis A, editors. Physiologically equivalent temperature in extreme climate regions in the Russian Far East. Proceedings of the 7th Conference on Biometeorology, Ber Meteorol Inst Univ, Freiburg; 2010.##25. Thomson MC, Garcia-Herrera R, Beniston M. Seasonal Forecasts, Climatic Change and Human Health: Springer; 2008.##26. Esmaili R. Assessment of Comfortable Climate in Several Main Iranian Tourism Cities UsingPhysiologic Equivalence Temperature Index. Physical Geography. 2011(75):9.##27. Höppe P. The physiological equivalent temperature–a universal index for the biometeorological assessment of the thermal environment. International journal of Biometeorology. 1999;43(2):71-5.##28. Aylin P, Morris S, Wakefield J, Grossinho A, Jarup L, Elliott P. Temperature, housing, deprivation and their relationship to excess winter mortality in Great Britain, 1986–1996. International Journal of Epidemiology. 2001;30(5):1100-8.##29. Analitis A, Katsouyanni K, Biggeri A, Baccini M, Forsberg B, Bisanti L, et al. Effects of cold weather on mortality: results from 15 European cities within the PHEWE project. American journal of epidemiology. 2008;168(12):1397-408.##30.Doganay Z, Sunter AT, Guz H, Ozkan A, Altintop L, Kati C, et al. Climatic and diurnal variation in suicide attempts in the ED. The American journal of emergency medicine. 2003;21(4):271-5.##31. Holopainen J, Helama S, Partonen T. Does diurnal temperature range influence seasonal suicide mortality? Assessment of daily data of the Helsinki metropolitan area from 1973 to 2010. International Journal of Biometeorology. 2014;58(6):1039-45.##32. Kalkstein A, Belorid M, Dixon PG, Kim K, Bremer K. Seasonal Variations in Temperature-Suicide Associations Across South Korea. Weather, Climate, and Society. 2019;11. ##

The Effect of Educational Intervention Based on Health Belief Model on Preventive Behaviors of Covid - 19 in Pregnant Women in Ahvaz بررسی تأثیر مداخله آموزشی مبتنی برالگوی اعتقاد بهداشتی بر رفتارهای پیشگیری کننده از کووید - 19 در زنان باردار شهر اهواز 2 1 از اواخر دسامبر 2019، شیوع بیماری کرونا ویروس در ووهان چین، گزارش شد. کرونا ویروس(کووید-19) خانواده ی بزرگی از ویروس ها هستند که ممکن است باعث عفونت های تنفسی از سرماخوردگی گرفته تا بیماری های شدیدتر مانند مرس و سارس شوند. اپیدمی کرونا ویروس جدید در مقایسه با کرونا ویروس های قبلی شایع در انسان گسترده تر بوده که این موضوع بیانگر قدرت سرایت فوق العاده بالای این ویروس است. سازمان بهداشت جهانی در 4 فوریه 2020 وضعیت اضطراری اعلام و توصیه نمود تا کشورها انتقال فرد به فرد این بیماری را از طریق کاهش تماس افراد به خصوص افراد مبتلا و کارکنان بخش های مراقبتی و درمانی، کاهش داده و گسترش جهانی آن را کنترل نمایند(بیانیه سازمان بهداشت جهانی، ژانویه 2020). کووید - 19 ازطریق قطرات تنفسی، تماس جسمی و ذرات معلق در هوا منتقل می شود. دوره نهفته بیماری کووید - 19 حدود  14-3 روز می باشد و به طور متوسط در طی 5-4 روز پس از تماس، علائم آشکار می شود. با شیوع بیماری کرونا  ویروس جدید(کووید – 19)  برخی از اقشار جامعه در معرض آسیب بیشتری قرار دارند که مادران باردار از جمله این گروه ها می باشند. زنان باردار به دلیل، تغییرات ایمنی و فیزیولوژیکی، احتمالاً حساسیت بیشتری نسبت به عفونت های تنفسی ویروسی ، از جمله کووید- 19 دارند. استرس و اضطراب ناشی از اپیدمی کرونا ویروس در بارداری نیز عوارضی چون زایمان زودرس، نمره آپگار کم نوزاد و وزن کم تولد را ایجاد می کند. زنان باردار نیز ممکن است در مقایسه با جمعیت عمومی در معرض بیماری شدید، عوارض و مرگ و میر قرار گیرند. انتخاب یک الگوی مناسب برای آموزش رفتارهای پیشگیرانه، اولین گام در برنامه ریزی های بهداشتی است، یکی از الگوهای مناسب در آموزش رفتارهای پیشگیرانه از بیماری، الگوی اعتقاد بهداشتی است. الگوی اعتقاد بهداشتی بر این تأکید دارد که چگونه ادراک فرد، سبب افزایش انگیزه برای اتخاذ رفتارهای پیشگیرانه از بیماری در او می شود.  با توجه به جدید بودن بیماری کووید - 19 و شـیوع ناگهــانی بیماری در دنیــا و درگیری تمام استان های ایران، خصوصاً استان خوزستان این مطالعه با هدف بررسی مداخله آموزشی در زنان باردار بر اساس سازه های مدل اعتقاد بهداشتی در خصوص پیشگیری از بیماری کووید - 19 در شهر اهواز در سال 1400 انجام خواهد شد. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/1 1400/4/10 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/25 1400/7/3 حمیده کوتی زاده hamideh kootizadeh ایران hamideh.kootizadeh@gmail.com رضا جوروند Reza Jorvand گروه آموزشی بهداشت عمومی و آموزش بهداشت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران rezajorvand@yahoo.com کووید - 19 بارداری آموزش اعتقاد بهداشتی رفتارهای پیشگیرانه 1- Xu Z, Shi L, Wang Y, Zhang J, Huang L, Zhang C, et al. Pathological findings of COVID-19 associated with acute respiratory distress syndrome. Lancet Respir Med. 2020; 8(4):420-422. ##Doi: 10.1016/S2213-2600(20)30076-X. ##2- Alipour A, Ghadami A, Alipour Z, Abdollahzadeh H. Preliminary validation of the Corona Disease Anxiety Scale (CDAS) in the Iranian sample. HPJ. 2020; 8(32): 163-175. ##Doi: 10.30473/hpj.2020.52023.4756. (Persian)##3- Pakzad B, Owlia M B. Corona Pandemic, Earth Restart Button. JSSU. 2020; 28 (1):2229-34. http://dx.doi.org/10.18502/ssu.v28i1.3126.(Persian)##4- Tavakoli A, Vahdat K, Keshavarz M. New Coronavirus 2019 COVID-19 Emerging Infectious Disease of the Century. ISMJ. 2020; 22(6): 432-450. (Persian)##5- World Health Organization Reports. Available at: https://www.who.int/emergencies/diseases/novelcoronavirus-2019. Accessed April 2, 2021.##6- https://covid19.who.int/region/emro/country/ir. Accessed April 2, 2021.##7- Saffarinia M. The prediction of mental health based on the anxiety and the social cohesion that caused by Coronavirus. SPR. 2020; 9(36): 129-141. (Persian)##8- Jannat Alipoor Z, Fotokian Z. COVID-19 and the Elderly with Chronic diseases: Narrative Review. J Mil Med. 2020; 22 (6):632-640. http://dx.doi.org/10.30491/JMM.22.6.632. (Persian)##9- Rahmanian M, Dorodchi A, Zarenezhad M, Hatami N, Javdani F, Kalani N. Knowledge, Attitude and Practice of Students of Jahrom University of medical sciences to the new coronavirus (Covid- 19). MJMS. 2020; 63(3): 2359-69. ##Doi: 10.22038/mjms.2020.16937. (Persian)##10- Yu N, Li W, Kang Q, Xiong Z, Wang S, Lin X, et al. Clinical features and obstetric and neonatal outcomes of pregnant patients with COVID-19 in Wuhan, China: a retrospective, single-centre, descriptive study. The Lancet, 2020. ##DOI: 10.1016/S1473-3099 (20) 30176-6.##11- Al yassin A, Islamian L, Ishraqi N, Imami afshar N, Barakati S.H, Pour Ansari P, et al. Guidance to Diagnosis and Treatment of Covid 19 in Pregnancy. March Edition 2021. https://www.arums.ac.ir/file/download/page/1615188598-19-99.pdf. Ministry of Health and Medical Education, Tehran. (Persian)##12- Abedi F, Minaei Moghadam S, Mafi M. Coronavirus Disease 2019 and Pregnancy: A Review Study. NNJ, 2020; 23(Supplement,): 43-50. ##Doi: 10.22038/nnj.2020.48431.1207. (Persian)##13- Rahimi F, Moeinimehr M. Evaluation of risks and consequences of new coronavirus (covid-19) in pregnant mothers with a review study. National Conference of health knowledge production confronting corona and governing in the post-corona world. 2020 (Persian)##14- Rasmussen SA, Smulian JC, Lednicky JA, Wen TS, Jamieson DJ. Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) and pregnancy: what obstetricians need to know? Am J Obstet Gynecol. 2020; 222(5):415-426. Doi: 10.1016/j.ajog.2020.02.017. PMID: 32105680; ##15- Siston AM, Rasmussen SA, Honein MA, et al. Pandemic 2009 influenza A (H1N1) virus illness among pregnant women in the United States. JAMA. 2010; 303:1517-1525.##16- Moore CA, Staples JE, Dobyns WB, et al. characterizing the pattern of anomalies in congenital Zika syndrome for pediatric clinicians. JAMA Pediatr. 2017; 171:288-295.##17- Chen H, Guo J, Wang C, Luo F, Yu X, Zhang W, et al. Clinical characteristics and intrauterine vertical transmission potential of COVID-19 infection in nine pregnant women: a retrospective review of medical records. The Lancet. 2020; 395 (10226): 809-815.##DOI:10.1016/S0140-6736 (20) 30360.##18- Shariatzadeh M, Sarfaraz Z, Alazemani F, Azizi H, Ahmadi Y. The Effect of COVI-19 on the Health Status of Pregnant Women and Their Neonates: A Systematic Review Study. IJNV.2020;9(1):4-14. (Persian)##19- Rahimi F, Goli S. Coronavirus (19) in Pregnancy and Childbirth: A Review Study. JSUMS. 2020; 27(4): 522-531. (Persian)##20- Nikpour M, Behmanesh F, Darzipoor M, Sadeghi Haddad Zavareh M. Pregnancy Outcomes and Clinical Manifestations of Covid-19 in Pregnant Women: A Narrative Review. J Mil Med. 2020; 22 (2):177-183. (Persian)##21- Barzegar Mahmudi T, Khorsandi M, Shamsi M, Ranjbaran M. Knowledge, Beliefs and Performance of health volunteers in Malayer city about Hepatitis B: An application of health belief model. PSJ. 2016; 14 (2):24-33. (Persian)##22- Khazaee-Pool M, Shahrvsand S, Naghibi S A. Predicting Covid-19 Preventive Behaviors Based on Health Belief Model: An Internet-Based Study in Mazandaran Province, Iran. J Mazandaran Univ Med Sci. 2020; 30 (190):56-66. (Persian)##23- Nejaei A, Babaiy S, zareipour M. Factors related to behavior Disposal of Garbage in health staff based on health belief model. JREH. 2018; 3(4): 311-319.## (Persian)Doi: 10.22038/jreh.2018.28746.1193.##24- https://en.wikipedia.org/wiki/Pregnancy. ##25- Saif A.A. Education Psychology: Psychology of Learning and Instruction. 5th ed. Tehran: Agah; 2005. P 30. (Persian)##26- Werle C. The Determinants of Preventive Health Behavior: Literature Review and Research Perspectives. 2011. hal-00638266.##27- Manal M.A, Amel A.M, Thorea M.M, et al. Impact of Educational Intervention on Secondary School Students’ Knowledge, Practices and Attitudes Regarding to COVID-19, 29 September 2020, PREPRINT (Version 2) available at Research Square [https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-60327/v2]##28- Elgzar W, Al-Qahtani A, Elfaki N, Ibrahim H. COVID-19 Outbreak: Effect of an Educational Intervention Based on Health Belief Model on Nursing Students' Awareness and Health Beliefs at Najran University, Kingdom of Saudi Arabia. AJRH. 2020;24:78-86. ##doi: 10.29063/ajrh2020/v24i2s.12##29- Kim S, Kim S. Analysis of the Impact of Health Beliefs and Resource Factors on Preventive Behaviors against the COVID-19 Pandemic. IJERPH. 2020; 17:8666. Available from: http://dx.doi.org/10.3390/ijerph17228666##30- Mirzaei A, Kazembeigi F, Kakaei H, Jalilian M, Mazloomi S, Nourmoradi H. Application of health belief model to predict COVID-19-preventive behaviors among a sample of Iranian adult population. JEHP. 2021;10(1):69. (Persian)##31- Kaim A, Jaffe E, Siman-Tov M, Khairish E, Adini B. Impact of a Brief Educational Intervention on Knowledge, Perceived Knowledge, Perceived Safety, and Resilience of the Public During COVID-19 Crisis. IJERPH. 2020;17(16):5971##32- Shahnazi H, Ahmadi-Livani M, Pahlavanzadeh B, Rajabi A, Hamrah MS, Charkazi A. Assessing preventive health behaviors from COVID-19: a cross sectional study with health belief model in Golestan Province, Northern of Iran. IDP. 2020;9(1):157. (Persian)##33- Azadeh M, Ramezani T, Taheri kharameh Z. Investigating the Factors Affecting Protective Behaviors in the Workplace of Covid-19 Disease in Employees of Frequent Departments in Qom: Application of Protection Motivation Theory. IOHJ. 2020;17(1):1-1. (Persian)##34- Bashirian S, Jenabi E, Khazaei S, Barati M, Karimi-Shahanjarini A, Zareian S, et al. Factors associated with preventive behaviours of COVID-19 among hospital staff in Iran in 2020: an application of the Protection Motivation Theory. JHI. 2020;105(3):430-3. (Persian)##35- Maddahi F, Zaki Nejad M. The effect of coronavirus disease in pregnant women is a systematic analysis.2th International Conference on New Findings in Midwifery, Obstetrics, Gynecology and Infertility. https://civilica.com/doc/1119564/.(Persian)##36- Alzamora MC, Paredes T, Caceres D, Webb CM, Valdez LM, La Rosa M. Severe COVID-19 during Pregnancy and Possible Vertical Transmission. Am J Perinatol. 2020; 37(8):861-865. ##Doi: 10.1055/s-0040-1710050. ##37- Ryan GA, Purandare NC, McAuliffe FM, Hod M, Purandare CN. Clinical update on COVID-19 in pregnancy: A review article. J Obstet Gynaecol Res. 2020; 46(8):1235-45. Doi: 10.1111/jog.14321.##38- Juan J, Gil MM, Rong Z, Zhang Y, Yang H. and Poon, L.C. Effect of coronavirus disease 2019 (COVID‐19) on maternal, perinatal and neonatal outcome: systematic review. UOG. 56: 15-27. https://doi.org/10.1002/uog.22088##39- Ghadimi Moghadam A, Mousavizadeh A, Bayatmanesh H. A Case Report of Vertical Intrauterine Transmission of Neonatal Covid-19 Disease (SARS-COV2) in Kohgiluyeh and Boyer-Ahmad Provinces. ADJ. 2021; 25 (S1):964-970. (Persian)##40- Goli S. Pregnancy, Childbirth and Postpartum Care in a Pandemic COVID-19. National Conference of health knowledge production confronting corona and governing in the post-corona world. 2020. (Persian)## ##

Health literacy status and factors affecting it in adults in Ilam province. بررسی وضعیت سواد سلامت و عوامل موثر بر آن در بزرگسالان استان ایلام. 2 1 امروزه سواد سلامت به‌عنوان یک شاخص مهم و حیاتی در نتایج و هزینه‌های مراقبت‌های بهداشتی شناخته‌شده و لازمه نظام مراقبت‌های بهداشتی، داشتن سواد سلامت بالا هست. سواد سلامت، افراد را توانمند می‌سازد تا نقش فعالی در تغییر محیط‌ها برای تأثیرگذاری بر سلامت داشته باشند. سواد سلامت یک تعیین‌کننده اجتماعی برای سلامت است که از طریق مداخله قابل اصلاح هست. سواد سلامت از طریق توانمند ساختن افراد برای غلبه بر موانع سلامت، می‌تواند در این خصوص مؤثر باشد. منافع حاصل از سواد سلامت همه‌ی فعالیت‌های زندگی (در خانه، محل کار، جامعه و فرهنگ) را تخت تأثیر قرار می‌دهد. سواد سلامت بالا منجر به استقلال و توانمندی بیشتر فرد می‌شود. همچنین سبب بهبود کیفیت زندگی افراد و درنتیجه منجر به ایجاد عدالت در سلامت و پایداری تغییرات در سلامت همگانی جوامع شود. بر اساس مطالعات مختلف پایین بودن سطح سواد سلامت موجب عدم توانایی در مهارت‌های خود مراقبتی، درک ناکافی اطلاعات بهداشتی، کاهش اقدامات پیشگیرانه مثل آزمایش غربالگری، عدم ‌تشخیص به‌موقع بیماری، عدم توانایی در تبعیت از رفتارهای سبک زندگی سالم ایجاد بیماری‌های مزمن، افزایش میزان ارجاعات پزشکی و بستری شدن در بیمارستان، افزایش هزینه‌های پزشکی و نیز افزایش مرگ‌ومیر می‌شود و کمبود سواد سلامت تأثیرات اقتصادی فراوانی دارد. بااین‌وجود در ایران اطلاعات زیادی در مورد وضعیت سواد سلامت افراد به‌عنوان یک برگ خرید مهم و کلیدی در تصمیم‌گیری و عملکرد افراد، در نظام سلامت در دست نیست. پژوهش‌های اندکی در این زمینه صورت گرفته است. لذا با توجه به اینکه تاکنون مطالعه‌ای در استان ایلام به بررسی سواد سلامت در (جامعه/ بزرگ‌سالان/میان‌سالان) نپرداخته است، این پژوهش باهدف تعیین میزان سواد سلامت و عوامل موثر بر آن بین بزرگسالان در استان ایلام در سال 1401 انجام می‌شود. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/28 1401/4/7 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/26 1401/7/4 رضا جوروند Reza Jorvand گروه آموزشی بهداشت عمومی و آموزش بهداشت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران rezajorvand@yahoo.com صادق سرحدی sadegh sarhadi دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایران sad.sarhadi@yahoo.com امیدعلی غلامی omidali gholami دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایران omidgholami88@yahoo.com جمیل صادقی فر Jamil Sadeghifar گروه آموزشی بهداشت عمومی و آموزش بهداشت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران jamil.sadeghifar@gmail.com سواد سلامت مطالعه پیمایشی ایلام 13. van der Heide I, Rademakers J, Schipper M, Droomers M, Sørensen K, Uiters E. Health literacy of Dutch adults: a cross sectional survey. BMC public health. 2013; 13(1):1-1.##14. Lee SY, Tsai TI, Tsai YW, Kuo KN. Health literacy, health status, and healthcare utilization of Taiwanese adults: results from a national survey. BMC public health. 2010; 10(1):1-8.##1- منتظری علی، طاووسی محمود، رخشانی فاطمه، آذین سید علی، جهانگیری کتایون، عبادی مهدی و همکاران. طراحی و روان سنجی ابزار سنجش سواد سلامت جمعیت شهری ایران (18 تا 65 سال). پایش. 1393; 13 (5) :599-589##2- افشاری مریم، خزایی سلمان، بهرامی معصومه، مراتی حسنی. بررسی سواد سلامت بزرگسالان شهرستان تویسرکان. آموزش و سلامت جامعه. 1393; 1 (2) :55-48##3- پناهی رحمن، ابراهیمی غلامرضا، احمدی علی. سواد سلامت: مولفه کلیدی کنترل عوامل اجتماعی تعیین کننده سلامت. آموزش و سلامت جامعه. 1397 (پیاپی 17) ):1-3. ##4- کمالی‌پور مرجان، اشکانی نجمه، مهرعلی زاده اکبر، چوبین نیلوفر، اسماعیل‌زاده زینب. بررسی سواد سلامت بزرگسالان شهرستان جهرم . طب پیشگیری. ۱۳۹۸; ۶ (۱) :۱۹-۲۵##5- عاطفه قنبری ، پردیس رحمت پور ، ملاحت خلیلی ، فاطمه براری . ارتباط سواد سلامت با وضعیت سلامت کارکنان اداری دانشگاه علوم پزشکی گیلان. تحقیقات نظام سلامت. ۱۳۹۵; ۱۲ (۳) :۳۸۷-۳۸۱##6- عبدالهی شهولی الهام، صابری پور بیان، الهی شلویی نسرین، جهانگیری اعظم، روح الامینی صغری، زمانی مریم. بررسی سطح سواد سلامت بیماران بستری در بیمارستان های شهرستان شوشتر و شناسایی عوامل موثر بر آن. نشریه پژوهش پرستاری ایران. ۱۳۹۸; ۱۴ (۳) :۳۹-۳۳##7- طهرانی بنی هاشمی سیدآرش، امیرخانی محمدامیر، حق دوست علی اکبر، علویان سیدموید، اصغری فرد هما، برادران حمید، برغمدی مژگان، پارسی نیا سعید، فتحی رنجبر سحر. سواد سلامت در 5 استان کشور و عوامل موثر بر آن. گام های توسعه در آموزش پزشکی ۱۳86; 9 (1):9-1##8- برجی میلاد، ترجمان اسماء، اطاقی معصومه، سلیمی ابراهیم، ناصری احمدرضا. سطح سواد سلامت و عوامل مرتبط با آن در سالمندان شهر ایلام در سال ۱۳۹۴. نشریه پرستاری ایران. ۱۳۹۶; ۳۰ (۱۰۸) :۴۳-۳۳##9- دیناری فاطمه، جهانی یونس، دیناری لیلا. سنجش سطح سواد سلامت مربیان بهداشت دوره ابتدایی در شهر کرمان. اطلاع رسانی پزشکی نوین. 1400; 7(3) :56-49 ##10- ملاخلیلی حمیده، پاپی احمد، شریفی راد غلامرضا، زارع فراشبندی فیروزه، حسن زاده اکبر. سواد سلامت بیماران بستری در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان. مدیریت اطلاعات سلامت. 1393 (4 (پیاپی 38):464-473. ##11- طاووسی محمود، حائری مهریزی علی اصغر، رفیعی فر شهرام، سلیمانیان آتوسا، ‌ سربندی فاطمه، اردستانی مناسادات و همکاران. سنجش سواد سلامت بزرگسالان ایرانی ساکن شهرها : یک مطالعه ملی. دوماهنامه پایش. 1394; 15 (1) :102-95##12- رباط سرپوشی داوود، توکلی ثانی سیده بلین، علی زاده سیوکی هادی، پیمان نوشین. ارزیابی مطالعات سواد سلامت در ایران: یک مرور نظامند. دانشگاه علوم پزشکی سبزوار. 1397; 25 (6) :807-793 ##

Molecular typing of Shigella flexneri using MLVA method شناسایی مولکولی گونه های شیگلا با استفاده از روش MLVA 2 1 آزمایش بیوشیمیایی: نمونه های مدفوع بر روی محیط های انتخابی و دیفرانسیل شامل مک کانکی آگار، زایلوز لیزین آگار (XLD) کشت و سپس در دمای 37 درجه سانتی گراد به مدت 24 ساعت انکوبه شدند. شناسایی شیگلا با قرار دادن کلنی های احتمالی روی آگار سه قندی آهن (TSI)، براث متیل رد (MR)، آبگوشت Voges-Pros-kauer (VP)، لیزین آهن آگار (LIA)، براث اوره، تست ایندول، سولفید انجام شد. تست تحرک ایندول (SIM) و آزمایشات استفاده از سیترات، و به مدت 24 تا 48 ساعت در دمای 37 درجه سانتیگراد انکوبه شد (1،2).   0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/15 1401/9/24 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/7 1401/11/18 حسین کاظمیان Hossein Kazemian گروه آموزشی میکروب شناسی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران h.kazemian@outlook.com بهروز صادقی کلانی behrooz Sadeghi Kalani q ایران behroz.sadeghi@gmail.com سعید خشنود Saeed Khoshnood q ایران saeed.khoshnood22@gmail.com وامیس کامل احمد vames kamilahmad 1 عراق vameskamel@gmail.com مقاومت آنتی بیوتیکی شیگلا 1. Taneja N, Mewara A, Kumar A, Verma G, Sharma M. Cephalosporin resistant Shigella flexneri over 9 years (2001-09) in India. J Antimicrob Chemother. 2012;67(6):1347–1353##2. Heidary M, Bahramian A, Hashemi A, et al. Detection of acrA, acrB, aac (6’)-Ib-cr, and qepA genes among clinical isolates of Escherichia coli and Klebsiella pneumoniae. Acta Microbiol Immunol Hung. 2017;64(1):63–69.##3. , Cockerill FR. Performance standards for antimicrobial susceptibility testing: twenty-first informational supplement. Clinical and Laboratory Standards Institute (CLSI); 2011## ##

Investigating the prevalence, risk factors, etiological agents, drug resistance and outcome of fungal diabetic foot ulcer in Iran: a systematic review and meta-analysis بررسی شیوع، ریسک فاکتورها، عوامل اتیولوژیک، پیامد ها و مقاومت دارویی زخم پای دیابتی قارچی در ایران: یک مطالعه نظام مند و مروری 2 1 دیابت یکی از معضلات اصلی در سیستم های سلامت در سراسر جهان می باشد و به شدت در حال افزایش است. شیوع دیابت تقریباً 50 سال است که در سراسر جهان افزایش یافته و به ابعاد اپیدمی در سطح جهانی رسیده است. در چین پیش بینی می شود تا سال 2030 به 2.10 درصد (578 میلیون) و تا سال 2045 به 9.10 درصد (700 میلیون) برسد. یعنی از هر ده نفر یک نفر دیابت دارد. دیابت و عوارض آن به طور قابل توجهی تاثیر اقتصادی بر افراد، خانواده ها، اقتصاد ملی و نظام سلامت جهانی گذاشته است. پیش بینی می شود که هزینه های مربوط به دیابت تا سال 2030 به 825 میلیارد دلار و تا سال 2045 به 845 میلیارد دلار افزایش یابد. بیماران دیابتی به علت نقص در عملکرد سیستم ایمنی دچار طیف وسیعی از عفونت ها می شوند که اغلب با تغییرات سطح گلوکز خون در ارتباط است. عفونت همه اندام ها و سیستم ها را تحت تاثیر قرار می دهند. برخی از این مشکلات در افراد دیابتی بیشتر دیده می شود، مانند عفونت پا، اوتیت بدخیم خارجی، موکورمایکوزیس رینوسربرال و کوله سیستیت گانگرنی. پیامدهای زخم پای دیابتی عبارتند از کاهش وضعیت عملکردی، عفونت، بستری شدن در بیمارستان، قطع عضو اندام تحتانی و مرگ. طول عمر خطر ابتلا به زخم پا 19 تا 34 درصد است و با افزایش طول عمر این تعداد در حال افزایش است و پیچیدگی پزشکی افراد مبتلا به دیابت و عوارض ناشی از بروز زخم بالا است، با نرخ عود 65٪ در 3-5 سال، بروز قطع عضو اندام تحتانی در طول عمر 20٪ و مرگ و میر 5 ساله 50-70٪. داده های جدید نشان می دهد که بروز کلی قطع عضو تا 50 درصد در برخی مناطق طی چند سال گذشته پس از یک دوره طولانی کاهش، افزایش یافته است، به ویژه در جوانان و اقلیت های نژادی و قومی. DFU رایج و بسیار زیاد است به طوریکه شیوع زخم پای دیابتی در ایران و جهان به ترتیب 4.6 و 13 درصد گزارش شده است. قطع عضو و مرگ و میر پس از DFU نشان دهنده عوارض ناشی از مراحل انتهایی بیماری است و قویا با مدیریت ضعیف دیابت در ارتباط است. پیشگیری و تشخیص زودهنگام DFU از طریق مراقبت‌های چند رشته‌ای مبتنی بر راهنمای حیاتی برای کاهش عوارض و نابرابری های مرتبط با DFU است. امروزه، رویکرد استاندارد در مورد بیماران زخم پای دیابتی شامل شناسایی عفونت باکتریایی و درمان آن با آنتی‌بیوتیک‌های مناسب بدون توجه به احتمال عفونت‌های قارچی فرصت‌طلب در زخم پای دیابتی یا توجه کمتر نسبت به عفونت های قارچی می باشد، با این حال گونه‌های کاندیدا رایج‌ترین سویه‌های جدا شده را در میان طیف وسیعی از سویه‌های قارچی در یک بیمار مبتلا به زخم پای دیابتی شامل می شود. تشخیص زودهنگام عفونت قارچی و شروع درمان مناسب در DFU ها ممکن است منجر به بهبودی بهتر و جلوگیری از قطع عضو شود. به منظور سیاست گذاری بهتر، شواهد بیشتری برای ارائه راهنمای کافی و برنامه های پیشگیرانه لازم است، با این حال مطالعات پراکنده ای در نقاط مختلف کشور انجام شده است. ما این مرور سیستماتیک را انجام میدهیم تا برآورد دقیق تری از DFU قارچی جهت اهداف پیشگیرانه و درمانی داشته باشیم.  0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/152023/12/2 1402/9/11 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/72024/02/17 1402/11/28 امید رییسی Omid Raiesi ایران o.raissi69@gmail.com امیرحسین احمدی Amir Hossein Ahmadi ایران aha200113802001@gmail.com محمدحسین اکوان Mohammad Hossein Ekvan ایران ekvan2002@gmail.com مریم کرد Maryam Kord ایران maryamkord32@gmail.com سارا تبار Sara Tabar ایران tabaarsara@gmail.com زهرا سلطانعلی Zahra Soltanali ایران zahra.soltanali.email@gmail.com سمیه محمدی Somayeh Mohammadi ایران sm9589920@gmail.com دیابت زخم پای دیابتی ریسک فاکتور مقاومت دارویی ایران سیستماتیک ریویو و متاآنالیزیس ## ##

Investigating the effect of the combined ointment of Thymbra Spicata and Ferulago Angulata extracts on second-degree burn wound in human - a clinical trial بررسی اثر پماد ترکیبی عصاره های آویشن و چویر(چویل) در التیام زخم سوختگی درجه دو انسانی –کارآزمایی بالینی 2 1 سوختگی به آسیب وارده به بافت بدن در اثر حرارت خشک یا مرطوب، اشعه، جریان الکتریسیته، ترکیبات شیمیایی و نور خورشید، اطلاق می‌گردد. اما به طور کلی، اغلب سوختگی‌ها ناشی از تأثیر مستقیم حرارت خشک (شعله آتش و فلزات داغ) و مرطوب (مایعات و بخارات داغ) می‌باشند. سوختگی از زوایای مختلف، به دلیل صدمات جسمی و روانی و نیز خسارات مالی که به فرد بیمار وارد می‌کند، یکی از بدترین تجاربی است که ممکن است برای یک شخص و همچنین خانواده او اتفاق بیفتد. این عارضه، سالیانه تعداد بسیار زیادی را به کام مرگ فرستاده و یا دچار ناتوانی جسمی، کاهش فعالیت‌های اجتماعی یا اقتصادی و یا از کارافتادگی و انزوای مطلق افراد مصدوم می‌شود.آمارهای منتشره از طرف وزارت بهداشت ایران نشان می‌دهند که هر ساله نزدیک به 28 هزار نفر در اثر سوختگی در بیمارستان‌ها بستری می‌شوند و حدود 3 هزار نفر نیز به همین دلیل فوت می‌شوند و این در حالی است که، تعداد کسانی که به صورت سرپایی مداوا می‌شوند، بسیار بیشتر از این تعداد می‌باشد. برای زخم سوختگی روش­های درمانی شامل استفاده از پانسمان­های نوین، دبریدمان، تجویز آنتی­بیوتیک، پیوند پوست و... می­باشد. امروزه گرایش به استفاده از داروهای گیاهی رواج بیشتری پیدا کرده است. اثرات جانبی داروهای شیمیایی‌، الزامات زیست‌ محیطی و روند تدریجی گرایش به‌ سوی فرآورده‌های طبیعی سبب شده تا به‌ویژه در دهه‌ی اخیر استفاده از گیاهان دارویی در کشورهای پیشرفته شتابی بیشتر یابد، ۱۱ درصد از ۲۵۲ دارو در فهرست داروهای مهم سازمان بهداشت جهانی، به طور انحصاری از گیاهان دارویی تولید می­شوند. اولین ترکیب دارویی حدود ۲۰۰ سال پیش مورفین بود که از تریاک استخراج شده از غلاف دانه گل خشخاش تولید شد. از آن به بعد، دانشمندان گیاهان دارویی را مطالعه قرار دادند تا محصولات دارویی را که امروز می شناسیم ایجاد کنند. تا کنون مطالعات کمی به بررسی نقش گیاهان چویر(چویل) و آویشن خصوصاً به صورت ترکیبی در التیام زخم پرداخته شده است.تا کنون تحقیقات نشان داده است که اسانس آویشن خواص آنتی‌بیوتیکی بسیار قوی دارد. این گیاه در طب سنتی اغلب برای درمان ناراحتی‌های معده، سرماخوردگی، سرفه و التهاب دستگاه تنفسی استفاده می­شود. طبق گزارش کنگره کمیسیون دارویی آلمان، گیاه آویشن دارای خواص مثبت درمانی است و در تک نگاره کمیسیون متخصصین گیاهان دارویی اروپا و کمیسیون سازمان بهداشت جهانی دارای رتبه نخست درمانی است. این گیاه از دیرباز در صنایع دارویی، غذایی، آرایشی و بهداشتی مورد استفاده فراوانی دارد. اسانس این گیاه از جمله ده اسانس معروفی است که جایگاه ویژه‌ای در تجارت جهانی گیاهان دارویی دارد و دلیل این امر نیز این است که این گیاه، دارای قابلیت‌ها و ویژگی‌های ضدباکتریایی، ضدقارچی، نگهدارنده طبیعی غذا و آنتی‌اکسیدانی می‌باشد. گیاه چویر نیز یکی از گیاهان دارویی بومی مناطق غربی ایران بوده که از زمان‌های گذشته، استفاده‌های بسیار زیادی در نگهداری مواد غذایی به ویژه روغن حیوانی داشته و با اضافه نمودن گل و ساقه آن به روغن، علاوه بر ایجاد طعم و بوی مطبوع در آن، از اکسیده شدن و فساد روغن نیز جلوگیری می‌نموده است. همچنین قرار دادن آن در لابه‌لای تکه‌های گوشت، مدت زمان نگهداری از گوشت را افزایش داده است. از دیگر استفاده‌های رایج گیاه چویر، کاربرد قدیمی آن در طب سنتی کهن به عنوان داروی ضد انگل، ضد هموروئید، مسکن و هضم کننده غذا می‌باشد. از این گیاه همچنین در مناطق غربی ایران، به عنوان داروی طبیعی کاهنده قندخون و دیابت استفاده می‌گردد. وجود ترکیباتی مانند مونوترپن‌ها و سیس کوئی‌ترپن‌ها در اسانس چویر، به آن خاصیت میکروب‌کشی قوی داده و باعث گردیده تا در مواردی از این گیاه به عنوان ضد عفونی کننده و یا آنتی‌بیوتیک طبیعی استفاده کنند. در تحقیق حاضر، با توجه به روند روز افزون استفاده از گیاهان دارویی و اکوسیستم بسیار غنی این گیاهان در ایران، و با توجه به اینکه نتایج مطالعه فاز حیوانی نشان دهنده اثرات مطلوب پماد ترکیبی عصاره آویشن و چویر (چویل) در التیام زخم سوختگی درجه دو بود، این مطالعه به بررسی تاثیر این پماد ترکیبی در التیام زخم سوختگی درجه دو پوستی انسانی می­پردازد.   0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/152023/12/22024/07/6 1403/4/16 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/72024/02/172024/07/6 1403/4/16 حوری قانعی الوار Hori Ghanei Alvar مرکز تحقیقات زیست فناوری و گیاهان دارویی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران ghaneihuri@yahoo.com ناصر عباسی Naser Abbasi مرکز تحقیقات زیست فناوری و گیاهان دارویی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران ilamfarma@gmail.com علی اشرف مظفری Aliashraf Mozafari علو پزشکی ایلام ایران amozafari99@yahoo.com نسیبه قلندری Nasibeh Ghalandari علو پزشکی همدان ایران nghalandari@sbmu.ac.ir مسعود فصیحی Masoud Fasihi گروه آموزشی جراحی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران masoud_fasihi@yahoo.com علیرضا وسیعی Alireza Vasiee علو پزشکی ایلام ایران rezawest10@gmail.com سوختگی درجه دو- چویر- آویشن 1. Asghari J, Khamoie Touli C, Mazaheritehrani M, Aghdasi M. Comparison of the microwave-assisted hydrodistillation with the traditional hydrodistillation method in the extraction of essential oils from Ferulago angulate (Schelcht.) Boiss. Eur J Med Plants. 2012; 2(4):324-34.##2. Phipps Monahan, et al. Medical Surgical Nursing.8th ed.Mosby, Elsevier, 2007.##3. Zabihollah NB. Investigation of causes and factors of burns in children, the first national congress on burns, Iran University of Medical Sciences, 2002.##4. Qu X, Diao Y, Zhang Z, Wang S, Jia Y. Evaluation of anti-bacterial and wound healing activity of the fruits of Amorpha fruticosa L. Afr J Tradit Complement Altern Med. 2013; 10(3):458-68.##5. Rubin BB, Romaschin A, Walker PM, Gute DC, Korthuis RJ. Mechanisms of postischemic injury in skeletal muscle: intervention strategies. J Appl Physiol. 19996; 80(2):369-87.##6. Venkatachalam MA, Weinberg JM. Mechanisms of cell injury in ATP-depleted proximal tubules. Role of glycine, calcium, and polyphosphoinositides. Nephrol Dial Transplant. 1994; 9(4):15-21, 1994.##7. Jamzad, Z. Thyme and savory of Iran. Publications of Iran Forests and Rangelands Research Institute. 2009; 69:1.##8. Morales R. The history, botany and taxonomy of the genus Thymus. Thieme. 2002. 1 – 43.##9. Mozaffarian V. Identification of medicinal and aromatic plants of Iran. Farhang moaser. Tehran. 2013; 579 – 89.##10. Farag R.S., Badi Z.M.A., Hewedi F.M. and El-Baroty G.S.A. Antioxidant activity of some spice essential oils on linoleic acid oxidation in aqueous media. Journal of the American Oil Chemists' Society.1989; 66: 792-799.##11. Van Wyk B-E and Wink M. Medicinal plants of the world: an illustrated scientific guide to important medicinal plants and their uses. Timber Press. 2004; 12:6(41),32-54.##12. James TK, Rahman A. And Douglas JA. Control of weeds in five herb crops. Hort. 1992; (62): 9369.##13. Jouri, M; Mahdavi, M. Practical identification of rangeland plants. AIJ's Publications Publications.1389; 456.##14. Asghari J, Khamoie Touli C, Mazaheritehrani M, Aghdasi M. Comparison of the microwave-assisted hydrodistillation with the traditional hydrodistillation method in the extraction of essential oils from Ferulago angulate (Schelcht.) Boiss. Eur J Med Plants. 2012; 2(4):324-34.##15. Alkalin E. Pharmaceutical botanical investigation of ferulago species growing in Western Turkey. Istanbul Unvi 1999. (PhD thesis)##16. Nasab asgarian H, Sajadi E, Sadeghi H, Naderian M, Abedi A. The survey of phytochemical of Ferulago an gulate(schlecht.) Boiss. National congress of medicine herbal 5-8 September, yasooj; 2012.##17. Rezazadeh SH, Yazdani D, Shahnazi S. Distinguish of Ferulago angulata(Schlecht) Boiss essential oil was collection in Iran west. Med herb. 2003; (7): 49-52.##18. Sodeifian G.H, Ansari K, Bamoniri A, MirjaliliB F. Study of chemical composition of the essential oil of ferulago angulata (schelcht) boiss. from iran using supercritical fluid exteraction and nano scale injection. Dig J Nanomater Biostruct. 2011; (1):161-168.##19. Basile, A., S. Sorbo., V. Spadaro., M. Bruno., A. Maggio., N. Faraone., and S. Rosselli. Antimicrobial and Antioxidant Activities of Coumarins from the Roots of Ferulagocampestris(Apiaceae). Molecules. 2009; (14): 939-952.##20. Sharma R., Harish D., Singh V.P., Bangar S. Septicemia as a cause of death in burns: An autopsy study. Burns. 2006; (32): 545–549.##21. Taran M, Ghasempour H, Shirinpour E. Antimicrobial activity of essential oils of Ferulago angulata subsp. Carduchorun . Jundishapur journal of microbiology. 2010; 3(1): 10-14.##22. Zareii B., Seyfi T., Movahedi R., Cheraghi J., Ebrahimi S. Antibacterial Effects of Plant Extracts of Alcea Digitata L., Satureja Bachtiarica L. and Ferulago Angulata L. Babol Univ Med Sci.2014; 16(1): 31-37.##23. Rezazadeh SH, Yazdani D, Shahnazi S. Distinguish of Ferulago angulata(Schlecht) Boiss essential oil was collection in Iran west. Med herb.2003; (7): 49-52.##24. Basile, A., S. Sorbo., V. Spadaro., M. Bruno., A. Maggio., N. Faraone., and S. Rosselli. Antimicrobial and Antioxidant Activities of Coumarins from the Roots of Ferulagocampestris(Apiaceae). Molecules. 2009; 14: 939-952.##25. Amirghofran Z, Malek-Hosseini S, Golmoghaddam H, Kalantar F and Shabani M. Inhibition of nitric oxide production and proinflammatory cytokines by several medicinal plants. Iranian Journal of Immunology.2011; 8(3): 159- 169.##26. Govahi R, Ghalamkari G, Toghyani M, Eghbal Saied S, Mohammadrezaei M, Shahryari M and Dehghani Abari A. Effect of Ferulago angulata sub. carduchorum on total serum antioxidant activity and some of the humoral immune responses in broiler chicks. Journal of Herbal Medicine.2013; 4(3): 119-126.##27. Amin, M., E. Kalantar, N. Mohammad-Saeid, and B. Ahsan. Antibacterial effect and physicochemical properties of essential oil of Zataria multiflora Boiss. Asian Pacific Journal of Tropical Medicine. 2010;3(6): 439-442.##28. Esmaeili A. & Mohabi N. Experimental and Theoretical Determination of the Antioxidant Properties of Aromatic Monoterpenes of Thymol and 2,5, 6- Trifluorothymol. International Journal of Food Properties.2014; 17(5):1162-1166.##29. Blumenthal M. Herbal Medicine: Expanded Commission E Monographs. First ed. USA: Integrative Medicine Communications; p.519, 2000.##30. Ghashghae F, Azizollah Jafari A, Moazamian E. Survey Effect of Peganum harmala, Thymus daenensis, Frulago angulata on woundinfection caused by Pseudomonas aeruginosa exotoxin A-producing in laboratorymice. Iranian Journal of Medical Microbiology. . 2016;10(1):82-85. ##31. https://patents.google.com/patent/US6987133B2/en?oq=US6987133B2#patentCitations ##32. https://patents.google.com/patent/CN102813772B/en?oq=CN102813772B+##33. https://patents.google.com/patent/US9327029B2/en?oq=US9327029B2+##34. قشقایی فروغ, جعفری عزیزاله, and معظمیان الهام. "بررسی اثر اسانس گیاهان اسفند، آویشن دنایی و چویل بر عفونت سوختگی ناشی از سودوموناس ائروژینوزا مولد اگزوتوکسین A در موش سوری آزمایشگاهی (مقاله کوتاه)." 82-87.##35. Roshani M, Heidary M, Goudarzi H, Hashemi A, Eslami G, Yousefi N. Investigating the Antibacterial Effect of Methanoland Acetone Extracts of Urtica Dioica and Zataria Multifloraagainst Metallo Beta-lactamase Producing Pseudomonas aeruDecember 5, 2015 ginosa. sjimu 2016; 24 (3) :70-78 ##36. Seyedeh maryam Moosavinejad; shahrzad Nasiri Semnani; Rasol Shikri; Reza Shapouri. "Investing effect of Malva , Thymus , Viola and Pinus, Extracts on Candida Glabrata in the In vitro and Animal model.". , 12, 4, 2019, 95-105.##1. Asghari J, Khamoie Touli C, Mazaheritehrani M, Aghdasi M. Comparison of the microwave-assisted hydrodistillation with the traditional hydrodistillation method in the extraction of essential oils from Ferulago angulate (Schelcht.) Boiss. Eur J Med Plants. 2012; 2(4):324-34.##2. Phipps Monahan, et al. Medical Surgical Nursing.8th ed.Mosby, Elsevier, 2007.##3. Zabihollah NB. Investigation of causes and factors of burns in children, the first national congress on burns, Iran University of Medical Sciences, 2002.##4. Qu X, Diao Y, Zhang Z, Wang S, Jia Y. Evaluation of anti-bacterial and wound healing activity of the fruits of Amorpha fruticosa L. Afr J Tradit Complement Altern Med. 2013; 10(3):458-68.##5. Rubin BB, Romaschin A, Walker PM, Gute DC, Korthuis RJ. Mechanisms of postischemic injury in skeletal muscle: intervention strategies. J Appl Physiol. 19996; 80(2):369-87.##6. Venkatachalam MA, Weinberg JM. Mechanisms of cell injury in ATP-depleted proximal tubules. Role of glycine, calcium, and polyphosphoinositides. Nephrol Dial Transplant. 1994; 9(4):15-21, 1994.##7. Jamzad, Z. Thyme and savory of Iran. Publications of Iran Forests and Rangelands Research Institute. 2009; 69:1.##8. Morales R. The history, botany and taxonomy of the genus Thymus. Thieme. 2002. 1 – 43.##9. Mozaffarian V. Identification of medicinal and aromatic plants of Iran. Farhang moaser. Tehran. 2013; 579 – 89.##10. Farag R.S., Badi Z.M.A., Hewedi F.M. and El-Baroty G.S.A. Antioxidant activity of some spice essential oils on linoleic acid oxidation in aqueous media. Journal of the American Oil Chemists' Society.1989; 66: 792-799.##11. Van Wyk B-E and Wink M. Medicinal plants of the world: an illustrated scientific guide to important medicinal plants and their uses. Timber Press. 2004; 12:6(41),32-54.##12. James TK, Rahman A. And Douglas JA. Control of weeds in five herb crops. Hort. 1992; (62): 9369.##13. Jouri, M; Mahdavi, M. Practical identification of rangeland plants. AIJ's Publications Publications.1389; 456.##14. Asghari J, Khamoie Touli C, Mazaheritehrani M, Aghdasi M. Comparison of the microwave-assisted hydrodistillation with the traditional hydrodistillation method in the extraction of essential oils from Ferulago angulate (Schelcht.) Boiss. Eur J Med Plants. 2012; 2(4):324-34.##15. Alkalin E. Pharmaceutical botanical investigation of ferulago species growing in Western Turkey. Istanbul Unvi 1999. (PhD thesis)##16. Nasab asgarian H, Sajadi E, Sadeghi H, Naderian M, Abedi A. The survey of phytochemical of Ferulago an gulate(schlecht.) Boiss. National congress of medicine herbal 5-8 September, yasooj; 2012.##17. Rezazadeh SH, Yazdani D, Shahnazi S. Distinguish of Ferulago angulata(Schlecht) Boiss essential oil was collection in Iran west. Med herb. 2003; (7): 49-52.##18. Sodeifian G.H, Ansari K, Bamoniri A, MirjaliliB F. Study of chemical composition of the essential oil of ferulago angulata (schelcht) boiss. from iran using supercritical fluid exteraction and nano scale injection. Dig J Nanomater Biostruct. 2011; (1):161-168.##19. Basile, A., S. Sorbo., V. Spadaro., M. Bruno., A. Maggio., N. Faraone., and S. Rosselli. Antimicrobial and Antioxidant Activities of Coumarins from the Roots of Ferulagocampestris(Apiaceae). Molecules. 2009; (14): 939-952.##20. Sharma R., Harish D., Singh V.P., Bangar S. Septicemia as a cause of death in burns: An autopsy study. Burns. 2006; (32): 545–549.##21. Taran M, Ghasempour H, Shirinpour E. Antimicrobial activity of essential oils of Ferulago angulata subsp. Carduchorun . Jundishapur journal of microbiology. 2010; 3(1): 10-14.##22. Zareii B., Seyfi T., Movahedi R., Cheraghi J., Ebrahimi S. Antibacterial Effects of Plant Extracts of Alcea Digitata L., Satureja Bachtiarica L. and Ferulago Angulata L. Babol Univ Med Sci.2014; 16(1): 31-37.##23. Rezazadeh SH, Yazdani D, Shahnazi S. Distinguish of Ferulago angulata(Schlecht) Boiss essential oil was collection in Iran west. Med herb.2003; (7): 49-52.##24. Basile, A., S. Sorbo., V. Spadaro., M. Bruno., A. Maggio., N. Faraone., and S. Rosselli. Antimicrobial and Antioxidant Activities of Coumarins from the Roots of Ferulagocampestris(Apiaceae). Molecules. 2009; 14: 939-952.##25. Amirghofran Z, Malek-Hosseini S, Golmoghaddam H, Kalantar F and Shabani M. Inhibition of nitric oxide production and proinflammatory cytokines by several medicinal plants. Iranian Journal of Immunology.2011; 8(3): 159- 169.##26. Govahi R, Ghalamkari G, Toghyani M, Eghbal Saied S, Mohammadrezaei M, Shahryari M and Dehghani Abari A. Effect of Ferulago angulata sub. carduchorum on total serum antioxidant activity and some of the humoral immune responses in broiler chicks. Journal of Herbal Medicine.2013; 4(3): 119-126.##27. Amin, M., E. Kalantar, N. Mohammad-Saeid, and B. Ahsan. Antibacterial effect and physicochemical properties of essential oil of Zataria multiflora Boiss. Asian Pacific Journal of Tropical Medicine. 2010;3(6): 439-442.##28. Esmaeili A. & Mohabi N. Experimental and Theoretical Determination of the Antioxidant Properties of Aromatic Monoterpenes of Thymol and 2,5, 6- Trifluorothymol. International Journal of Food Properties.2014; 17(5):1162-1166.##29. Blumenthal M. Herbal Medicine: Expanded Commission E Monographs. First ed. USA: Integrative Medicine Communications; p.519, 2000.##30. Ghashghae F, Azizollah Jafari A, Moazamian E. Survey Effect of Peganum harmala, Thymus daenensis, Frulago angulata on woundinfection caused by Pseudomonas aeruginosa exotoxin A-producing in laboratorymice. Iranian Journal of Medical Microbiology. . 2016;10(1):82-85. ##31. https://patents.google.com/patent/US6987133B2/en?oq=US6987133B2#patentCitations ##32. https://patents.google.com/patent/CN102813772B/en?oq=CN102813772B+##33. https://patents.google.com/patent/US9327029B2/en?oq=US9327029B2+##34. قشقایی فروغ, جعفری عزیزاله, and معظمیان الهام. "بررسی اثر اسانس گیاهان اسفند، آویشن دنایی و چویل بر عفونت سوختگی ناشی از سودوموناس ائروژینوزا مولد اگزوتوکسین A در موش سوری آزمایشگاهی (مقاله کوتاه)." 82-87.##35. Roshani M, Heidary M, Goudarzi H, Hashemi A, Eslami G, Yousefi N. Investigating the Antibacterial Effect of Methanoland Acetone Extracts of Urtica Dioica and Zataria Multifloraagainst Metallo Beta-lactamase Producing Pseudomonas aeruDecember 5, 2015 ginosa. sjimu 2016; 24 (3) :70-78 ##Seyedeh maryam Moosavinejad; shahrzad Nasiri Semnani; Rasol Shikri; Reza Shapouri. "Investing effect of Malva , Thymus , Viola and Pinus, Extracts on Candida Glabrata in the In vitro and Animal model.". , 12, 4, 2019, 95-105.. ##

Investigating the efficiency of biochar produced from organic fraction of mixed municipal solid waste (OFMSW) and modified with different chemicals in pharmaceutical compounds removal from aqueous solution. بررسی کارایی بیوچار تولیدی از مواد آلی پسماند مخلوط شهری و اصلاح آن با مواد شیمیایی مختلف در حذف ترکیبات دارویی از محلول آبی 2 1 امروزه، تخلیه فزاینده آلاینده‌ها به محیط، نگرانی‌های عمده‌ای را در رابطه با سلامتی انسان‌ها و محیط ‌زیست به وجود آورده است. در سال‌های اخیر، در بین آلاینده‌های مختلف به طور گسترده‌ای از انواع آنتی‌بیوتیک‌های دارویی، نظیر تتراسایکلین ((TC و مترونیدازول ((MNZبه منظور پیشگیری و درمان بیماری‌های عفونی استفاده می‌شود. اخیراً ثابت شده است که این ترکیبات دارویی در منابع آبی مختلف از جمله آب‌های زیرزمینی، آب دریاچه، فاضلاب و حتی آب آشامیدنی وجود دارند. ﻏﻠﻈــﺖ آﻧتی ﺑﯿﻮتیک‌ﻫﺎ در ﻣﺤﯿﻂ‌ﻫﺎی آبی ﺳﻄحی و زیﺮزﻣﯿنی از g/Lµ 100-1 می‌باشد. غلظت TC شناسایی شده در محیط آبی از ng/L 1/1 تا  mg/L12 متغیر است، در حالی که غلظت این آنتی بیوتیک در پساب صنعتی دارویی می‌تواند به  mg/L 500 – 100 برسد. به دلیل ساختار پایدار TC، حدود 70 تا 90 درصد آن متابولیزه نمی‌شود و در نتیجه به محیط تخلیه می‌شود. بنابراین انتشار این ترکیب در محیط می تواند خطرات قابل توجهی را برای سلامتی انسان و محیط ‌زیست ایجاد کند. سمیت مزمن بقایای ترکیبات دارویی  TCو MNZ می تواند باعث اختلال غدد درون ریز در انسان و اثر بر تنوع زیستی شود که شامل کاهش جمعیت فیتوپلانکتون‌ها و زئوپلانکتون‌ها، افزایش ناباروری و اختلال در تعادل جنسیتی گونه‌های آبزی می‌شود. بنابراین حذف این ترکیبات از محلول‌های آبی و فاضلاب‌های بیمارستانی، به عنوان یک آنتی‌بیوتیک پرمصرف ضرورت دارد. به منظور حذف   TCوMNZ  از محلول‌های آبی، فرآیندها و روش‌های مختلفی از جمله تصفیه بیولوژیکی، اکسیداسیون پیشرفته، تخریب فتوکاتالیستی، کلرزنی، روش‌های الکتروشیمیایی و فرآیند‌های غشایی از جمله اسمز معکوس مورد استفاده قرار می‌گیرد اما این روش‌ها در حذف آنتی بیوتیک‌ها دارای محدودیت‌هایی از جمله: راندمان پایین، تولید ترکیبات جانبی سمی، مصرف انرژی بالا و هزینه بالا می‌باشند. در بین روش‌های مختلف، روش جذب سطحی می‌تواند بر این محدودیت‌ها غلبه کند. در مقایسه با سایر فناوری‌های تصفیه، جذب سطحی دارای مزایایی از جمله: عملکرد ساده، هزینه تصفیه پایین، راندمان حذف بالا، سازگاری با محیط زیست، بهره برداری آسان، عدم سمیت ناشی از واسطه‌ها و فرآورده‌های جانبی سمی، گسترده بودن و در دسترس بودن می‌باشد. بیوچار، ماده کربنی گرمادیده حاصل از توده‌های زنده در شرایط محدودیت اکسیژن است، که از ضایعات یا مواد خام بیولوژیکی کم هزینه ساخته می‌شود و معمولا دارای سطح ویژه بالا، ساختارهای متخلخل با منافذ فراوان و گروه‌های عملکردی غنی است. پارامترهای اساسی که فرآیند جذب سطحی را تحت تاثیر قرار می‌دهند عبارتند از: pH محلول، غلظت اولیه آلاینده، زمان تماس جاذب و آلاینده، دما و مقدار جاذب. هدف از این پژوهش سنتز و مشخصه یابی بیوچار تولیدی ازOFMSW  و اصلاح شیمیایی و ساختاری آن با استفاده از ترکیبات شیمیایی مختلف (پتاسیم هیدروکسید (KOH)، منیزیم اکسید (MgO) و زینک کلراید (ZnCL2) و بهینه سازی فرآیند جذب به منظور حذف ترکیبات دارویی  TCو MNZ  از محلول‌های آبی می باشد. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/152023/12/22024/07/62024/04/28 1403/2/9 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/72024/02/172024/07/62024/08/26 1403/6/5 طاهره حیدربیگی tahere heidarbeigi دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایران tahere.heydarbeygi@yahoo.com سید عباس میرزایی Seyyed Abbas Mirzaee گروه آموزشی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران mirzaee.seyyed@gmail.com سجاد مظلومی Sajad Mazloomi گروه آموزشی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران sajad.mazloomi@gmail.com زهرا نوری مطلق الوار zahra Noorimotlagh alvar دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایران Noorimotlagh.zahra@gmail.com مواد آلی پسماند بیوچاراصلاح شده تتراسایکلین مترونیدازول جذب سطحی محلول‌های آبی 1. Ajam M, Ehteshami M, Boudaghpour S, Mirbagheri SA, Kafil M. Tetracycline removal from aqueous solution by biochar derived from algae and modified with MnMoO4: effects of operating parameters, isotherm, kinetic, and thermodynamic study. Int.J.Phytoremediation. 2022;24(9):975-86.##2. Nguyen TMP, Van HT, Yılmaz M, Hoang TK, Nguyen QT, Vi TMH, et al. Removal of Tetracycline from aqueous solution using composite adsorbent of ZnAl layered double hydroxide and bagasse biochar. Environ Technol & Innov. 2022;28:102914.##3. Shi Q, Wang W, Zhang H, Bai H, Liu K, Zhang J, et al. Porous biochar derived from walnut shell as an efficient adsorbent for tetracycline removal. Bioresour Technol Rep. 2023;383:129213.##4. Liu H, Xu G, Li G. Preparation of porous biochar based on pharmaceutical sludge activated by NaOH and its application in the adsorption of tetracycline. J Colloid Interface Sci. 2021;587:271-8.##5. Selvaraj R, Prabhu D, Kumar PS, Rangasamy G, Murugesan G, Rajesh M, et al. Adsorptive removal of tetracycline from aqueous solutions using magnetic Fe2O3/activated carbon prepared from Cynometra ramiflora fruit waste. Chemosphere. 2023;310:136892.##6. Amouei A, Naghipour D, Taghavi K, Estaji M. Removal of Metronidazole Antibiotic from Hospital Wastewater by Biosorbent Prepared from Plantain Wood. JBUMS. 2020;22(1):45-52.##7. Hoslett J, Ghazal H, Katsou E, Jouhara H. The removal of tetracycline from water using biochar produced from agricultural discarded material. Sci Total Environ. 2021;751:141755.##8- Jing X-R, Wang Y-Y, Liu W-J, Wang Y-K, Jiang H. Enhanced adsorption performance of tetracycline in aqueous solutions by methanol-modified biochar. Chem Eng J Adv. 2014;248:168-74.##9. Hosseinnezhad A, Khodadadi M, Nasseh n. Evaluation of the Electro-Fenton efficiency in removal of Antibiotic Metronidazole from aqueous solutions. Journal of Birjand University of Medical Sciences. 2020;27(1):68-79.##10. Ayiania M, Terrell E, Dunsmoor A, Carbajal-Gamarra FM, Garcia-Perez M. Characterization of solid and vapor products from thermochemical conversion of municipal solid waste woody fractions. Waste Management. 2019;84:277-85.##11. Yousefian P, Aghdasinia H, Hejazi MS, Soodmand AM. Removal of Tetracycline from Aqueous Solutions Using Modified Pyrolytic Coke Adsorbent Systems. J. Water. W.W. 2022;33(3):44-57.##12. Nguyen V-T, Nguyen T-B, Huang C, Chen C-W, Bui X-T, Dong C-D. Alkaline modified biochar derived from spent coffee ground for removal of tetracycline from aqueous solutions. J Water Process Eng. 2021;40:101908.##13. Gao Y, Li Y, Zhang L, Huang H, Hu J, Shah SM, et al. Adsorption and removal of tetracycline antibiotics from aqueous solution by graphene oxide. J Colloid Interface Sci. 2012;368(1):540-6.##14. Carrales-Alvarado D, Ocampo-Pérez R, Leyva-Ramos R, Rivera-Utrilla J. Removal of the antibiotic metronidazole by adsorption on various carbon materials from aqueous phase. J Colloid Interface Sci. 2014;436:276-85.##15. Islam MT, Saenz-Arana R, Hernandez C, Guinto T, Ahsan MA, Bragg DT, et al. Conversion of waste tire rubber into a high-capacity adsorbent for the removal of methylene blue, methyl orange, and tetracycline from water. J. Environ.Chem. Eng. 2018;6(2):3070-82.##16. Yaqubi O, Tai MH, Mitra D, Gerente C, Neoh KG, Wang C-H, et al. Adsorptive removal of tetracycline and amoxicillin from aqueous solution by leached carbon black waste and chitosan-carbon composite beads. J. Environ.Chem. Eng. 2021;9(1):104988.##17. Liu Y, Li F, Deng J, Wu Z, Lei T, Tan M, et al. Mechanism of sulfamic acid modified biochar for highly efficient removal of tetracycline.J.AAP. 2021;158:105247.##18. Ahmadfazeli A, Poureshgh Y, Rashtbari Y, Akbari H, Pourali P, Adibzadeh A. Removal of metronidazole antibiotic from aqueous solution by ammonia-modified activated carbon: adsorption isotherm and kinetic study. J Water Sanit Hyg Dev. 2021;11(6):1083-96.##19. Xu J, Zhang Y, Li B, Fan S, Xu H, Guan D-X. Improved adsorption properties of tetracycline on KOH/KMnO4 modified biochar derived from wheat straw. Chemosphere. 2022;296:133981.##1-Ajam M, Ehteshami M, Boudaghpour S, Mirbagheri SA, Kafil M. Tetracycline removal from aqueous solution by biochar derived from algae and modified with MnMoO4: effects of operating parameters, isotherm, kinetic, and thermodynamic study. Int.J.Phytoremediation. 2022;24(9):975-86.##2. Nguyen TMP, Van HT, Yılmaz M, Hoang TK, Nguyen QT, Vi TMH, et al. Removal of Tetracycline from aqueous solution using composite adsorbent of ZnAl layered double hydroxide and bagasse biochar. Environ Technol & Innov. 2022;28:102914.##3. Shi Q, Wang W, Zhang H, Bai H, Liu K, Zhang J, et al. Porous biochar derived from walnut shell as an efficient adsorbent for tetracycline removal. Bioresour Technol Rep. 2023;383:129213.##4. Liu H, Xu G, Li G. Preparation of porous biochar based on pharmaceutical sludge activated by NaOH and its application in the adsorption of tetracycline. J Colloid Interface Sci. 2021;587:271-8.##5. Selvaraj R, Prabhu D, Kumar PS, Rangasamy G, Murugesan G, Rajesh M, et al. Adsorptive removal of tetracycline from aqueous solutions using magnetic Fe2O3/activated carbon prepared from Cynometra ramiflora fruit waste. Chemosphere. 2023;310:136892.##6. Amouei A, Naghipour D, Taghavi K, Estaji M. Removal of Metronidazole Antibiotic from Hospital Wastewater by Biosorbent Prepared from Plantain Wood. JBUMS. 2020;22(1):45-52.##7. Hoslett J, Ghazal H, Katsou E, Jouhara H. The removal of tetracycline from water using biochar produced from agricultural discarded material. Sci Total Environ. 2021;751:141755.##8- Jing X-R, Wang Y-Y, Liu W-J, Wang Y-K, Jiang H. Enhanced adsorption performance of tetracycline in aqueous solutions by methanol-modified biochar. Chem Eng J Adv. 2014;248:168-74.##9. Hosseinnezhad A, Khodadadi M, Nasseh n. Evaluation of the Electro-Fenton efficiency in removal of Antibiotic Metronidazole from aqueous solutions. Journal of Birjand University of Medical Sciences. 2020;27(1):68-79.##10. Ayiania M, Terrell E, Dunsmoor A, Carbajal-Gamarra FM, Garcia-Perez M. Characterization of solid and vapor products from thermochemical conversion of municipal solid waste woody fractions. Waste Management. 2019;84:277-85.##11. Yousefian P, Aghdasinia H, Hejazi MS, Soodmand AM. Removal of Tetracycline from Aqueous Solutions Using Modified Pyrolytic Coke Adsorbent Systems. J. Water. W.W. 2022;33(3):44-57.##12. Nguyen V-T, Nguyen T-B, Huang C, Chen C-W, Bui X-T, Dong C-D. Alkaline modified biochar derived from spent coffee ground for removal of tetracycline from aqueous solutions. J Water Process Eng. 2021;40:101908.##13. Gao Y, Li Y, Zhang L, Huang H, Hu J, Shah SM, et al. Adsorption and removal of tetracycline antibiotics from aqueous solution by graphene oxide. J Colloid Interface Sci. 2012;368(1):540-6.##14. Carrales-Alvarado D, Ocampo-Pérez R, Leyva-Ramos R, Rivera-Utrilla J. Removal of the antibiotic metronidazole by adsorption on various carbon materials from aqueous phase. J Colloid Interface Sci. 2014;436:276-85.##15. Islam MT, Saenz-Arana R, Hernandez C, Guinto T, Ahsan MA, Bragg DT, et al. Conversion of waste tire rubber into a high-capacity adsorbent for the removal of methylene blue, methyl orange, and tetracycline from water. J. Environ.Chem. Eng. 2018;6(2):3070-82.##16. Yaqubi O, Tai MH, Mitra D, Gerente C, Neoh KG, Wang C-H, et al. Adsorptive removal of tetracycline and amoxicillin from aqueous solution by leached carbon black waste and chitosan-carbon composite beads. J. Environ.Chem. Eng. 2021;9(1):104988.##17. Liu Y, Li F, Deng J, Wu Z, Lei T, Tan M, et al. Mechanism of sulfamic acid modified biochar for highly efficient removal of tetracycline.J.AAP. 2021;158:105247.##18. Ahmadfazeli A, Poureshgh Y, Rashtbari Y, Akbari H, Pourali P, Adibzadeh A. Removal of metronidazole antibiotic from aqueous solution by ammonia-modified activated carbon: adsorption isotherm and kinetic study. J Water Sanit Hyg Dev. 2021;11(6):1083-96.##19. Xu J, Zhang Y, Li B, Fan S, Xu H, Guan D-X. Improved adsorption properties of tetracycline on KOH/KMnO4 modified biochar derived from wheat straw. Chemosphere. 2022;296:133981. ##

Production of animal compost fertilizer by surface mass method and evaluation of physical, chemical and microbial characteristics in different stages of production تولید کود کمپوست حیوانی به روش توده‌ی سطحی و ارزیابی ویژگی‌های فیزیکی، شیمیایی و میکروبی در مراحل مختلف تولید 2 1 در برخی از اراضی کشاورزی به دلیل کمبود عناصر قابل جذب برای گیاه و شرایط فیزیکی نامناسب خاک‌، توجه به کودها و میکروارگانیسم‌های خاک اهمیت زیادی پیدا می‌کند. افزایش حاصلخیزی خاک‌های کشاورزی از جمله اقدامات اساسی بشر در تامین و ارتقاء موضوع بسیار مهم امنیت غذایی در دنیا می‌باشد. کودهای شیمیایی علیرغم مزایای زیاد در حاصلخیزی خاک،  در صورت کاربرد بی‌رویه و غیر علمی سبب افت کیفیت و اختلال در عملکرد خاک‌های زراعی و در نهایت کاهش محصولات کشاورزی می‌گردند. مصرف کودهای شیمیایی به علت ارزانی و عدم اطلاع کشاورزان در زمینه پیامدهای نامطلوب این کودها هر ساله افزایش تصاعدی داشته است. یکی از راه‌های کاهش مصرف کودهای شیمیایی، استفاده از کودهای آلی می‌باشد. کودهای آلی به علت فواید فرآوان در کشاورزی و محیط زیست از اهمیت بالایی برخوردار هستند. تهیه کود آلی و کمپوست، یک فرآیند تجزیه بیولوژیک است که طی آن مواد آلی توسط میکروارگانیسم‌ها، تحت شرایط کنترل شده به محصول پایدار و تثبیت شده دارای ارزش غذایی برای گیاهان تبدیل می‌شوند. از جمله محتواهای آلی می توان به کمپوست حاصل از فضولات حیوانی، پسماندهای کشاورزی و زباله‌های خانگی اشاره کرد. فضولات دامی به دلیل دارا بودن مواد مغذی و مواد آلی، در کشاورزی و باغبانی کاربرد فرآوانی دارند.  مدیریت مطلوب فضولات دامی در روستاها و واحدهای دامپروری به لحاظ نکات بهداشتی و شرایط زیست محیطی از اهمیت بالایی برخوردار است. با توجه به اثرات نامطلوب استفاده مستقیم از فضولات دامی، حجم بالا، هزینه حمل و جا‌به‌جایی زیاد، بوی نامطبوع، افزایش هزینه مربوط به کنترل علف‌های هرز ناشی از انتشار بذر آن‌ها از طریق توزیع کود دامی در مزارع و ...، نیاز به مدیریت بهینه فضولات دامی و استفاده مفید از آن‌ها بیش از پیش مورد توجه قرار می‌گیرد. علیرغم پژوهش‌های زیاد در زمینه‌ی تولید کمپوست از پسماندهای شهری، مطالعات اندکی در زمینه‌ی تهیه کمپوست از فضولات حیوانی صورت گرفته است؛ این در حالی است که قسمت اعظم پسماندهای تولیدی در روستاها را فضولات حیوانی، تشکیل می‌دهند. در پژوهش حاضر، تعیین ویژگی‌های فیزیکی، شیمیایی و میکروبی مراحل مختلف تهیه کود کمپوست حیوانی به روش توده‌های سطحی مورد بررسی قرار خواهد گرفت. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/152023/12/22024/07/62024/04/282024/06/23 1403/4/3 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/72024/02/172024/07/62024/08/262024/08/26 1403/6/5 سجاد مظلومی Sajad Mazloomi گروه آموزشی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران sajad.mazloomi@gmail.com فاروق کاظم بیگی Farough Kazembeigi گروه آموزشی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایران faroogh_kazembigi@yahoo.com بهروز صادقی کلانی behroz sadeghi kalani - ایران Behroz.sadeghi@gmail.com ناهید صبوحی nahid sabouhi - ایران n.saboohi2017@gmail.com فضولات دامی کمپوست حیوانی تنوع میکروبی ## ##

Identifying and Ranking Factors Affecting the Reduction of Job Burnout Among Personnel of the Emergency Medical Services Center in Ilam University of Medical Sciences شناسایی و رتبه بندی عوامل موثر بر کاهش فرسودگی شغلی در نتیجه رویدادهای استرس زای شدید در مرکز حوادث و فوریت های پزشکی دانشگاه علوم پزشکی ایلام 2 1 این تحقیق با هدف شناسایی و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر کاهش فرسودگی شغلی در میان پرسنل مرکز حوادث و فوریت‌های پزشکی استان علوم پزشکی ایلام انجام می‌شود. پژوهش حاضر از روش ترکیبی (کمی و کیفی) استفاده می‌کند. در بخش کمی، رابطه بین سبک‌های مدیریت تعارض، سرسختی شغلی، حمایت سازمانی و روانشناسی مثبت‌نگر با فرسودگی شغلی بررسی می‌شود. جامعه آماری این بخش شامل 180 پرسنل مرکز حوادث و فوریت‌های پزشکی است که با روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شده‌اند. داده‌های کمی با استفاده از پرسشنامه‌های استاندارد جمع‌آوری و با نرم‌افزار SPSS تحلیل می‌شوند. در بخش کیفی، دیدگاه نخبگان حوزه آسیب‌های روانی و اجتماعی دانشگاه علوم پزشکی ایلام در مورد عوامل مؤثر بر فرسودگی شغلی بررسی می‌شود. جامعه آماری این بخش شامل 10 تا 15 نفر از نخبگان است که با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شده‌اند. داده‌های کیفی از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته جمع‌آوری و با روش تحلیل محتوای کیفی و نرم‌افزار MAXQDA تحلیل می‌شوند. این تحقیق به دنبال ارائه راهکارهای عملی برای کاهش فرسودگی شغلی و بهبود کیفیت خدمات در مراکز حوادث و فوریت‌های پزشکی است. نتایج این مطالعه می‌تواند به مدیران و سیاست‌گذاران در طراحی برنامه‌های مداخله‌ای مؤثر برای کاهش فرسودگی شغلی کمک کند. <script src="chrome-extension://bincmiainjofjnhchmcalkanjebghoen/aiscripts/script-main.js"> 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/152023/12/22024/07/62024/04/282024/06/232025/03/1 1403/12/11 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/72024/02/172024/07/62024/08/262024/08/262025/03/3 1403/12/13 رستم منتی NABI OMIDI مرکز تحقیقات آسیب های روانی- اجتماعی ایلام ایرانی rostammenati@yahoo.com نبی امیدی nabi omidi دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایرانی Nabiomidi@gmail.com یوسف فکور yousef fakour مؤسسه ملی تحقیقات علوم پزشکی ایران (نیماد) ایرانی yfakour@gmail.com مریم ممتاز بخش maryam momtazbakhsh دانشگاه آزاد اسلامی- تهران مرکز ایرانی M.Momtaz1971@gmail.com فرسودگی شغلی ؛مدیریت تعارض؛ سرسختی شغلی ؛ حمایت سازمانی؛ روانشناسی مثبت‌نگر ## ##

A Rare Case of Severe Preeclampsia and Acrocyanosis گزارش یک مورد بیمار مبتلا به پره اکلامپسی همراه با آکروسیانوز و کلابینگ خفیف 2 1 پره اکلامپسی یک اختلال فشار خون پیچیده همراه با پروتئینوری است که بعد از هفته 20 دوران بارداری ایجاد می شود، و همچنان یکی از علل مهم مرگ و میر مادران و جنین در سراسر جهان است (1). به طوری که هر سال 10 میلیون زن حامله در سراسر جهان را درگیر میکند (2). و عامل 10 تا 15 درصد مرگ و میر مادران در کشورهای توسعه یافته است (3). پره اکلامپسی با فشار خون بالا و آسیب به اندامها به ویژه آسیب به کبد و کلیه ها شروع میشود و می تواند منجر به پیامدهای نامطلوب مختلفی برای مادر و جنین شود. (1). به عنوان مثال، زنان مبتلا به پره اکلامپسی در دوران بارداری خود خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی، سکته مغزی، پارگی کبد و بیماری مزمن کلیه را افزایش می دهند (4). پره اکلامپسی دارای دو نوع خفیف و شدید است. معیارهای تشخیصی برای پره اکلامپسی شامل فشار خون مساوی و یا بیشتر از 90/140 میلی‌متر جیوه پس از 20 هفته بارداری و پروتئینوری مساوی یا بیشتر از 300 میلی گرم در ادرار 24 ساعته، تعداد پلاکت‌ها کمتر از 100000 در میلی‌متر مکعب که نشان‌دهنده بیماری جدید بدون پروتئینوری است، سطح کراتینین سرم بیشتر از 1.1 میلی‌گرم در دسی‌لیتر، افزایش دو برابری آنزیم های کبدی، ادوم ریوی و علائم مغزی یا اختلال بینایی می باشد (5). با وجود تحقیقات گسترده بر روی مکانیسمهای اساسی، اما علت دقیق پره اکلامپسی چند عاملی، چند مکانیسمی و مبهم باقی مانده است (1). و اعتقاد بر این است که پره اکلامپسی از ترکیبی از عوامل ژنتیکی، تغذیه ای و محیطی-روانی ناشی می شود (6). متاسفانه هیچ درمانی برای پره اکلامپسی وجود ندارد و برداشتن اندام آسیب دیده و جفت، تنها درمان است که اغلب منجر به زایمان زودرس، و یا مرده زایی و پیامدهای ایاتروژنیک مرتبط (مشکلات درمان زاد) می شود (2). هدف از این مطالعه گزارش یک مورد بیمار مبتلا به پره اکلامپسی همراه با آکروسیانوز و کلابینگ خفیف است. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/152023/12/22024/07/62024/04/282024/06/232025/03/12025/09/8 1404/6/17 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/72024/02/172024/07/62024/08/262024/08/262025/03/32025/12/24 1404/10/3 عباس قیصوری Abbas Ghaysouri گروه آموزشی داخلی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران ایرانی ghaysouri-a@medilam.ac.ir فریبا شکری fariba shokri دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایرانی faribashokri2020@yahoo.com رضا فرجی Reza Faraji دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایرانی r.faraji61@gmail.com پره اکلامپسی آکروسیانوز کلابینگ خفیف ## ##

Association between oxidative balance score and psychological disorders in adults بررسی ارتباط امتیاز تعادل اکسیداتیو با اختلالات روانی در بزرگسالان 2 1 اهداف: حفظ تعادل مطلوب بین آنتی‌اکسیدان‌ها و پرواکسیدان‌ها، به جای صرفاً افزایش مصرف آنتی‌اکسیدان، ممکن است برای سلامت روان حیاتی باشد. این مطالعه ارتباط بین امتیاز تعادل اکسیداتیو (OBS)، یک معیار یکپارچه از مواجهه با آنتی‌اکسیدان‌ها و پرواکسیدان‌ها، و احتمال ابتلا به اختلالات روانی را بررسی خواهد کرد. روش‌ها: در این مطالعه مقطعی از داده‌های پایه از گروه اختلالات عملکردی اصفهان (ISFUN) استفاده شده است. دریافت‌های غذایی با استفاده از یک پرسشنامه بسامد خوراک نیمه کمی 106 موردی مبتنی بر غذا (DS-FFQ) که به صورت خوداظهاری و با فرمت ویلت انجام شد، ارزیابی شدند. OBS بر اساس 16 عامل غذایی و 4 عامل سبک زندگی محاسبه خواهد شد. علائم افسردگی و اضطراب با استفاده از مقیاس اضطراب و افسردگی بیمارستانی معتبر ایرانی (HADS) ارزیابی شدند. 0 0 2020/12/212021/05/262020/12/162021/06/302021/07/12022/06/282022/12/152023/12/22024/07/62024/04/282024/06/232025/03/12025/09/82025/11/8 1404/8/17 2021/01/132021/06/72021/06/202021/07/52021/09/252022/09/262023/02/72024/02/172024/07/62024/08/262024/08/262025/03/32025/12/242026/02/18 1404/11/29 اسماء سالاری مقدم Asma Salari-Mghaddam دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایرانی asma.salari@yahoo.com پریسا هاشمی Parisa Hashemi دانشگاه علوم پزشکی اصفهان ایرانی hashemi_p@yahoo.com گلاره کوچکپور Glareh Koochakpoor دانشگاه علوم پزشکی مراغه ایرانی koochakpoorglareh@gmail.com محمدرضا باقری Mohamadreza Bagheri دانشگاه علوم پزشکی ایلام ایرانی mohamadrezabagheri7300@gmail.com پیمان ادیبی Peyman Adibi دانشگاه علوم پزشکی اصفهان ایرانی payman.adibi@gmail.com افسردگی اضطراب امتیاز تعادل اکسیداتیو ## ##